Hân hạnh kính gởi đến quý vị một vài ý nghĩ phiến diện về những điều đè nặng tâm trí tôi trong suốt thời gian ở tù. Nhưng điều trước tiên tôi muốn bày tỏ ở đây là sự tri ân của tôi đối với đồng bào hải ngoại, với các cộng đồng quốc tế, đã can thiệp một cách có hiệu quả khiến cho bản án tử hình dành tôi trở thành bản cáo trạng dành cho những nguời tự cho có quyền xét xử tôi và phán xét những người đã hành động theo lương tâm. Tiếp theo, sự can thiệp đã khiến cho Nhà nước Cộng sản Việt nam phải tuyên bố trả tự do cho tôi. Nhưng nhiều người bạn tù của tôi vẫn còn bị khổ trong các trại tù. Trong số đó có nhiều nguời bị giam cầm gần 25 năm, vượt quá thời hạn mà luật Hình sự của Nhà nước Việt nam quy định đối với việc thi hành các bản án giam giữ có thời hạn.

Cách đây chừng 30 năm, Tổ Đình Viên Giác tại Hannover Đức Quốc chúng tôi có nhận được bộ Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng Kinh (Taisho Shinshu Daizokyou) bằng Hán Văn gồm 100 tập do cố Hòa Thượng Thích Tịnh Hạnh từ Đài Loan giới thiệu để được tặng. Bộ Đại Tạng Kinh giá trị này do Phật Đà Giáo Dục Cơ Kim Hội xuất bản và gửi tặng đến các nơi có duyên. Phật Đà Giáo Dục Cơ Kim Hội dưới sự chứng minh và lãnh đạo tinh thần của cố Hòa Thượng Thích Tịnh Không đã làm được không biết bao nhiêu công đức truyền tải giáo lý Phật Đà qua việc xuất bản kinh điển và sách vở về Phật Giáo, với hình thức ấn tống bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau như: Hoa Ngữ, Anh Ngữ, Pháp Ngữ, Đức Ngữ, Việt Ngữ. Nhờ đó tôi có cơ hội để tham cứu Kinh điển rất thuận tiện.

Trong cuộc đời con, con biết có hai người đã có nhiều kỷ niệm với Ba Má con qua những vùng đất: quê hương Quảng Nam, Huế thơ mộng, Đà Lạt sương mù và thành phố biển Nha Trang. Đó là Sư Bà Diệu Tâm và Cậu Nguyên Lượng Nguyễn Văn Độ. Cho đến bây giờ con vẫn còn buồn khi tưởng nhớ đến Sư Bà và Cậu Độ. Cậu Độ là người em kết nghĩa thân thiết của Ba Má con đồng thời Cậu cũng là người em nuôi của Cô Bạch Yến, chị của Sư Bà Diệu Tâm. Ba Má con đã gặp cô Yến và Cậu Độ trong thời gian kháng chiến chống Pháp. Duyên lành hội ngộ này đã kéo dài nhiều năm.

Hôm nay thứ năm, ngày 25.1. 2024, cũng nhằm rằm tháng 12 năm Quý Mão, vẫn còn trong niềm hoan hỉ, rộn rã của đất trời đón mừng ngày Đức Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni thành đạo mùng 8 tháng 12 thì chúng con nhận được tin Đức Trưởng Lão Hòa Thượng Thích Thắng Hoan đã thuận thế vô thường, thâu thần thị tịch vào lúc 6 giờ 50 sáng tại thành phố Santa Ana, quận Cam, tiểu bang California, Hoa Kỳ, trụ thế ở đời 97 năm, hạ lạp 72. Toàn thể Tăng Ni và Phật tử đều vô cùng tiếc thương một vị Thầy đã suốt cuộc đời gần một thế kỷ đã cống hiến cho Đạo Pháp và Dân Tộc từ Việt Nam qua đến Hải Ngoại.

Cầm cuốn sách "Kỷ Yếu Tri Ân Hòa Thượng Thích Tuệ Sỹ" trên tay mà lòng con vô cùng xúc động. Con còn nhớ mãi giọng Hòa Thượng Thích Thiện Minh nói với con vào sáng thứ tư, ngày 24.11. 2023: "Con ơi, HT Tuệ Sỹ đã rút ống về lại chùa Phật Ân Đồng Nai rồi, có bác sĩ theo dõi, Ngài nói muốn ra đi ngày hôm nay đúng như ngày HT Trí Quang viên tịch mà không biết sao đây!" Một chút nhói trong tim, dù khi nghe tin Thầy đau nặng, thật sự con chỉ muốn cầu nguyện cho Thầy thoát khỏi cơn đau. Một khoảng trống khó tả trong con, như căn nhà trống vắng không còn ai ở nữa, tim con như thắt chặt, dẫu con biết rằng sự việc đến sẽ phải đến thôi!

Hôm nay thứ tư, ngày 15.12. 2021, con ngồi đây trong cái giá lạnh của mùa đông cũng như tâm hồn con đang giá buốt, mây mù ảm đạm, hình ảnh nhập kim quan Sư Bà khiến tim con như se buốt, ngừng đập...con thấy nhục thân Sư Bà được đưa lên cao, rồi bay bổng nhập vào thể chân như. Tất cả bầu trời như rung chuyển và rồi tia sáng chớp lành hiện ra, các vị Bồ Tát cùng Quán Âm Thế Chí theo cùng vô số Bồ Tát theo cùng đồng thanh niệm Phật, vui mừng rước Sư Bà về Cực Lạc, tiếng lá cây cùng lúc vi vu xao động hòa lên khúc âm thanh vi diệu lạ thường, niệm Phật, Pháp, Tăng, cùng với loài chim đủ màu kỳ diệu Hạc trắng, Khổng tước, Anh vũ, Xá Lợi, Ca lăng tầng già, cộng mạng đồng hót lên những âm thanh cao vút: ngũ căn, ngũ lực, thất bồ đề phần, bát chánh đạo, trong khoảnh khắc ấy đã cuốn hút con vào thế giới Cực Lạc diệu kỳ, cùng đồng thanh niệm Phật, niệm Pháp, niệm Tăng, bảy vầng mây xuất hiện kỳ ảo, như đằng giá đón Sư Bà. Con xúc động cúi đầu đảnh lễ...

Từ phương xa, chúng con xin chấp tay cúi đầu đảnh lễ Tiễn đưa Thầy về cảnh giới Tây Phương Tám mươi năm trụ đời, Thầy đã sống chung cùng nỗi khổ của Quê Hương Ánh đạo vàng loan tỏa khắp muôn phương. Thầy dạy chúng con, lấy từ bi trí tuệ làm đầu. Trong Pháp Phật có tứ trọng ân Ân Tổ Quốc là ân cao nhất, phải giữ gìn mảnh đất tiền nhân. Vận nước nổi trôi!

Kính bạch Giác Linh Hòa Thượng Con ngồi đây, nhìn di ảnh Hòa Thượng, cặm cụi viết từng trang sách, lắng nghe lời khai thị của Hòa Thượng. Hình ảnh sống động của Ngài và những lời khai thị của Ngài trong khóa tu học Phật Pháp Âu Châu lần thứ hai mươi lăm. Giọng Hòa Thượng truyền pháp vẫn sang sảng và từ hòa, kèm theo những câu chuyện thật dí dỏm đã làm cho chúng con như hòa nhập với gia đình tâm linh mà trong đời thường, chúng con luôn gần gũi, vui nguồn hạnh phúc bên gia đình huyết thống, khiến con liên tưởng tới khóa học năm đó mọi người đều nhận được pháp hỷ, pháp lạc mà Hòa Thượng đã truyền trao.

Kính bạch Giác Linh Thầy Từ Tây Đức xa xôi con theo chân Chư vị Tôn Đức, thân bằng thuộc cùng Phật tử về đây để dự lễ Trà Tỳ, tiễn đưa Thầy về Quê Hương Phật, trên nắp kim quan Thầy phủ đầy những cành hoa hồng đủ màu sắc của mà chư vị Tôn Đức Tăng Ni, quý Phật tử kính thương Thầy đã đặt trên đó với lòng tri ân và sự tiếc thương dâng cúng Thầy, con như ngửi được mùi thơm, như hương đức hạnh của Thầy, một vị Thầy đã suốt đời hiến dâng cho Dân Tộc và Đạo Pháp. Nhìn chiếc kim quan Thầy được nâng lên, đẩy vào đài hỏa táng, bao nhiêu cành hồng dạt xuống, con nghe như Thầy bảo "cảm ơn các con thương yêu, tạm biệt các con, các con về đi, chịu khó tu học, Thầy chúc các con thân tâm thường an lạc, Thầy sẽ trở lại.." tim con như quặn thắt, con mới biết ra rằng từ nay vĩnh viễn con không còn được nghe tiếng Thầy nữa…Thầy ơi!

Cầm tờ báo Viên Giác, số đặc biệt tưởng niệm Sư Bà trong tay, con xếp lại ôm trên ngực mình, nhìn lên bàn thờ Đức Quan Thế Âm sự xúc cảm dâng trào trong con, con cảm nghe sự êm ái và ấm áp về tất cả những hình ảnh Sư Bà từ lúc xuất gia cho đến khi viên tịch, như cuốn phim cuộc đời tu tập và hành đạo của Sư Bà được Chư Tôn Thiền Đức và quý Phật tử gần xa ghi lại, làm con thấy gần gũi và kính tin Tam Bảo mãnh liệt hơn, hình ảnh chư Tôn Đức Tăng Ni với màu y vàng giải thoát đi khất thực hay thiền hành trong rừng cây hay bên cạnh dòng sông, con không hiểu từ bao giờ đã in sâu vào tâm trí con mà thể hiện qua những giác mơ cứ được lập đi lập lại, thánh thiện, hiền hòa và đẹp làm sao! Hôm nay là thứ bảy, ngày 6/11/2021, như vậy là chúng con đã xa Sư Bà 22 tuần rồi! thời gian cứ lặng lẽ trôi, con tưởng chừng như giấc chiêm bao. Con còn nhớ vào khoảng tháng 9 năm 1994 con lên chùa Viên Giác để cúng thất tuần cho Ba con, con ôm 2 cháu nhỏ với vành khăn tang, con khóc sướt mướt, Sư Bà đã đến b