LÒNG BI MẪN VÔ BIÊN
Dilgo
Khyentse Rinpoche
Liên Hoa
dịch
---o0o---
Mỗi một trong vô lượng
cuộc đời của chúng ta từ vô thuỷ, chúng ta phải có những bậc cha mẹ. Vào
lúc này hay lúc khác, mỗi một chúng sinh duy nhất hẳn đã từng là mẹ hay
cha của ta. Khi chúng ta nghĩ tưởng tới tất cả chúng sinh này - những
người từng là cha mẹ của chúng ta - đã phải lang thang quá lâu và không
người cứu giúp trong vòng luân hồi sinh tử giống như những người mù lạc
đường, thì chúng ta không thể không cảm thấy một lòng bi mẫn lớn lao đối
với họ. Tuy nhiên, tự bản thân lòng bi mẫn thì không đủ; họ cần sự giúp đỡ
thực sự. Nhưng chừng nào tâm ta vẫn còn bị giới hạn bởi sự tham luyến, thì
có may mắn lắm việc ban tặng họ thực phẩm, quần áo, tiền bạc, hay sự yêu
thương một cách đơn giản sẽ chỉ mang lại cho họ một hạnh phúc hạn hẹp và
nhất thời. Điều chúng ta phải làm là tìm ra một phương pháp để hoàn toàn
giải thoát họ khỏi sự đau khổ. Điều này chỉ có thể được thực hiện bằng
cách đi theo một con đường tâm linh và tự chuyển hoá bản thân để chúng ta
có thể chuyển hoá được họ.
Lòng bi mẫn phải được hướng tới tất cả chúng
sinh một cách vô tư mà không phân biệt giữa những người là bạn hữu và
những người là kẻ thù. Với lòng bi mẫn thường hằng này trong tâm, mọi hành
vi tích cực, ngay cả việc cúng dường một bông hoa hay sự trì tụng duy nhất
một câu thần chú, chúng ta nên thực hiện với ước muốn là nó có thể mang
lại lợi ích tất cả các sinh loài không loại trừ ai.
Những bậc Thầy vĩ đại trong quá khứ đã coi giáo
lý quý báu nhất là sự bất khả phân của tánh Không và lòng bi mẫn. Các ngài
nuôi dưỡng từ, bi, hỉ và xả – bốn tư tưởng vô lượng (tứ vô lượng tâm) nhờ
đó khả năng giúp đỡ những người khác phát khỏi không chút dụng công. Được
thúc đẩy bởi lòng bi mẫn đối với tất cả chúng sinh, chúng ta nên củng cố
một cách vững chắc trong trái tim ta ý hướng đạt tới giác ngộ vì sự lợi
lạc của chúng sinh. Không có ý hướng này, lòng bi mẫn của chúng ta sẽ là
một mô phỏng mờ nhạt của cái gì đích thực. Có câu nói rằng: “Ước muốn hạnh
phúc cho người khác, ngay cả đối với những người muốn làm hại chúng ta, là
nguồn mạch của hạnh phúc viên mãn.” Cuối cùng, khi chúng ta đạt được cấp
độ này, lòng bi mẫn đối với tất cả chúng sinh tự phát khởi theo một cách
thế hoàn toàn tự nhiên.
Điều tối cần là phải tập trung toàn bộ cuộc đời
chúng ta vào việc hứa nguyện đạt được Phật Quả vì lợi ích của người khác,
cho tới khi điều này trở nên rõ ràng còn thì cuộc đời này hoàn toàn vô
nghĩa và đáng thất vọng biết bao. Chúng ta sẽ mủi lòng và đau buồn bởi
thân phận bi đát của chúng sinh trong thời đại khó khăn này, và một cảm
thức mạnh mẽ về sự quyết định thoát khỏi sinh tử sẽ phát khởi. Nếu những
thái độ này thực sự bén rễ, những phẩm tính và sự thành tựu của Đại Thừa
chắc chắn sẽ phát triển từ đó. Nhưng nếu quyết định chân thực thoát khỏi
luân hồi sinh tử đó không cắm rễ vững chắc trong tâm thức ta, sự thực hành
Pháp của ta sẽ không bao giờ phát triển một cách viên mãn.
Tất cả chúng sinh thì giống nhau trong ước muốn
được hạnh phúc và không bị đau khổ. Sự khác biệt to lớn giữa bản thân ta
và người khác thì vô số – tôi chỉ có một, nhưng người khác thật vô vàn. Vì
thế, hạnh phúc và khổ đau của tôi thì hoàn toàn vô nghĩa khi so sánh với
hạnh phúc và đau khổ của vô lượng chúng sinh. Vấn đề thực sự cần quan tâm
là chúng sinh hạnh phúc hay đau khổ. Đây là nền tảng của tâm thức đã quyết
định đạt được Giác ngộ. Chúng ta nên ước muốn người khác hạnh phúc hơn bản
thân ta, và ta nên đặc biệt ước mong những người chúng ta coi như kẻ thù
và những người đối xử tệ bạc với ta đều được hạnh phúc. Nếu không thế thì
đâu là mục đích của lòng bi mẫn?
(Trích trong nguyên tác:
Journey to Enlightenment
The Life and World of
Khyentse Rinpoche, Spiritual Teacher from Tibet
By Matthieu Ricard)
---o0o---
Trình bày: Nhị Tường
Cập nhật: 01-10-2005
