Truyện Tích Phật Giáo

 

 

 

 

NHÀ SƯ VƯỚNG LỤY

hay là TRUYỆN CON HỒNG NHẠN LƯU LY

THE LONE SWAN 

Tác giả: TÔ MẠN THÙ

Bản dịch: BÙI GIÁNG

---o0o---

 

Phần 2 (Tiếp theo và hết)

CHƯƠNG MƯỜI CHÍN

Trời vừa chớm rạng đông, nỗi bối rối trong tôi chợt giảm nhẹ đi chút ít. Tôi tự nhủ: mình đã tìm ra chốn an tâm lập mệnh rồi. Rửa mặt xong xuôi, tôi lại bàn cầm bút, tư lự bồi hồi một chặp, rồi viết lá thư này:

Gởi Tĩnh Tử cô nương.

Than ôi, tiểu đệ xin cùng chị vĩnh biệt. Tiểu đệ thật ra là một nhà sư “tam giới câu túc” suốt đời không được cùng phụ nữa  chung sống một mái hiên. Thịnh tình của cô nương ân ốc, cao nghĩa can vân, tiểu đệ không phải là thân gỗ đá, há đâu không cảm kích vô cùng.Nhưng em vốn sinh ra đời dưới một ngôi sao bạc mệnh gặp bao nhiêu chuyện đau khổ trên đường đời không làm sao nói hết. Em đâu nỡ đem thân phận nguy khổ phiêu linh của mình làm rầy rà cuộc sống bình sinh của chị? Nay em lên đường tay cầm gậy thiếc bước đi, làm một “ viễn đầu đà” lang bạt. Trần trần sát sát, hội diện vô do.

(Today this hand of mine takes the Buddhist staff and I become a far roaming monk. I will wander far and wide; there will be no opportunity for us to meet again…)

Lìa nhà đi vội vã thế này, duy chỉ nhờ chị ở lại, đem lòng độ lượng từ bi tha thứ cho em, thay em ma bẩm báo lại với mẹ, với dì, giải thích tấm lòng em cho mọi người rõ. Chị khuyên ủy mọi người đừng vì em mà phiền muộn, chị sẽ khéo lựa lời khuyên nhủ cho mẹ già chịu gắng ăn uống cho no, đắp chăn cho ấm, như thế là thương con rồi.

Chị rõ chăng? Em đi là phải. Dù sao cuộc sống cũng còn chỗ để đi. Bước tới bước lui. Bước lần tối hậu nào vì sao chị có biết mọi người yêu nhau đều ở trong tình cảnh “đã sinh cùng nước cùng thì, cùng nhau không biệt mà ly đó là…” mọi kẻ yêu nhau đều đã chết ngay tử thuở sơ sinh. Tuy nhiên dù sao,-Why one has to raise up your dead, who perhaps have not died after all…Dù sao mỗi người ta còn có bổn phận làm hồi sinh trở dậy những kẻ chết của mình (và chính cái linh hồn mình đã chết) vì những kẻ chết đó biết chừng đâu chẳng chết thật sự đâu…

Ấu đệ Tam Lang hàm lệ đảnh lễ.

Tam Lang

Viết xong lá thư, tôi thay đổi y phục, vận vào áo quần đi đường. Tôi đem lá thư đặt vào chiếc giỏ bằng rạ khô, mà hôm trước Tĩnh Tử đã đem đựng trái cây tới tặng tôi. Tôi biết rằng sau khi đi thế nào Tĩnh Tử cũng lục soát căn gác và sẽ tìm thấy là thư trong chiếc giỏ ấy. Gói ghém soạn sửa xong xuôi đâu vào đó, tôi ngẩng nhìn đồng hồ: bảy giờ sáng. Chuông đồng hồ gõ “bong bong” như giục giã tôi lên đường. Lúc bấy giờ a mẫu, a di chắc là ở phòng ngủ đang loay hoay xếp đặt y trang phục sức cho em tôi, Tĩnh Tử và người bếp nữ tỳ chắc là đang ở bếp, hẳn nhiên là không lưu ý tới tôi.

Tôi lặng lẽ len lén ra mở cổng thoát đi. Bước đi mấy bước, ngoảnh đầu nhìn lại chợt thấy Tĩnh Tử xăm xăm theo gót…Mái tóc lòa xòa phủ xuống vai, rõ là nàng chưa kịp chải tóc.

Chợt nghe nàng bàng hoàng hổn hển hỏi:

-Tam Lang, đang tinh sương thế này anh đi đâu thế? Tuyết giá còn chưa tan anh chớ xông pha bừa bãi như thế. Điểm tâm đã sẵn, sao anh không chờ tí chút?

Tôi kinh hoàng, giở mũ chào nàng, kính cẩn đáp:

-Mấy ngày gần đây, tôi uễ oải trong người, lười biếng không tới hỏi han a tỷ mỗi sáng, mong a tỷ thứ cho. Bữa nay muốn đi ngắm cảnh Bạch Long Bất Động Tôn Thần cần phải đi trước lúc tuyết tan. Rất mong a tỷ đừng bận lòng vì tiểu đệ.

Tĩnh Tử bước tới trước mặt tôi, ngạc nhiên hỏi:

Tam Lang vì lẽ chi bất thình lình mặt mày biến đổi tái mét ra như thế? Cảm mạo chăng?

-Không.

-Thế thì tại sao?

-Tiểu đệ không rõ. A tỷ nhận thấy đúng như vậy sao?

-Đúng như vậy. Tam Lang đừng giấu giếm em…

Bỗng dưng lòng tôi trào lên một nỗi gì khôn tả. Trong một sát na thiểm động, linh hồn tôi bỗng chất chứa một tư niệm gì bất khả tư nghị. Tôi la to:

-Những kẻ hoằng đại chết. Chết. Bọn họ chết. Cô nương nhìn lên? Và ấy ai tại đó? ( The high ones die, die. They die. You look up and who’s there?)

-Dễ dễ lắm. Ở tại bên anh. Em đánh hơi nghe niềm ai oán…( Easy ,easy…It is on your side. I smell your grief.)

-Tam Lang nhầm rồi Tam Lang phóng đại sự thật. Tam Lang phải ở lại yêu thương và chết. Yêu thương và chết-Love and die.

-Nhưng tiểu đệ đã chết thừa thãi thái thậm rồi. Song trùng nhị điệp rồi.

-Thế vẫn còn chưa đủ. Còn một lần tối hậu nguy nga…

Chợt nàng mở to hai mắt nhìn tôi. Tôi kinh hoàng không thốt lời nào cả.

Môt chặp…hai chặp…ba chặp…Chợt nàng dịu dàng lim dim hai con mắt lại, chậm rãi đưa hai bàn tay ôn tồn ấm áp đặt lên trán tôi, và bàn tay kia nắm lấy cánh tay tôi, ngậm ngùi nói tiếp:

-Đừng nói gì nữa cả. Viễn vông biện luận chả nghĩa lý gì. Anh đang lên cơn sốt. Cuộc đi này phải đình chỉ. Yêu cầu anh lập tức quay trở vào nhà vào giường nằm yên nghỉ. Chờ em bẩm báo với a mẫu…

Tiếng nói nàng run run thấp giọng, nhưng bao hàm một niềm kiên quyết dị thường.

Tôi thốt lời ấp úng:

-A tỷ thái quá tế tâm chiếu cố. Tiểu đệ chỉ thấy hơi chóng mặt qua loa. Chính vì thế nên có ý ra ngoài rảo rong một cuộc cho khuây tâm trí, hô hấp không khí ban mai. Xin a tỷ để cho tiểu đệ thong dong bách bộ một chặp. Vài giờ sau, tiểu đệ sẽ quay trở về được chăng?

Tĩnh Tử thản nhiên nhìn tôi, đưa tay sửa lại mái tóc, thở ra một cái nhè nhẹ, một chặp cất tiếng liền bảo:

-Được để em theo chân anh cùng đi.

Tôi hốt hoảng vội vã nói:

-Há dám phiền gót ngọc! Tiểu đệ đi một mình cho thư thái. Không có gì phải ngại, a tỷ ạ.

-Tĩnh Tử hơi nhíu hàng long mày, gắng chế ngự dòng nước mắt, ngậm cười mà rằng:

-Không nên như thế. Dầu phải tan xương nát thịt, em cũng quyết đi theo bảo vệ Tam Lang.Huống chỉ một vài giờ đi bộ. Tam Lang đừng có ngoan cố như thế.

Tôi đành bó tay, không tìm ra lời gì để khước từ. Cùng Tĩnh Tử chậm rãi bước đi. Trên đường tuyết rơi xán lạn, tôi ngẩng nhìn khuôn mặt phù dung. Trước  ánh sáng  tuyết pha vào, dung nhan càng diễm lệ tuyệt luân.Linh hồn tôi lại một phen bôn đằng dao động. Tĩnh Tử từ từ đưa bàn tay ngọc nắm chặt bàn tay  tôi, hoặc sờ vào mặt mũi tôi coi xem nhiệt độ máu me xương xẩu tôi như thế nào. Nàng còn định nói gì? Nàng không nói  gì  nữa  cả.{La vérité exprimée sans compromise à toujours des bords déchiquetés).

Có phải nàng đương nghĩ như thế không? Hay là chỉ riêng tôi nghĩ như thế. Sự lặng lẽ của nàng là thuận theo? Hay là tự nhẫn? Vì thuận tong mà tự nhẫn, và tảng lờ như không rõ ý tôi? Hay thật tình nàng không ngờ ra gì hết? Nàng muốn tránh nói tới ý nghĩa cuộc đi kia?-“Chân lý thốt ra không thỏa hiệp, bao giờ cũng có mép rìa tả tơi…?”

Không biết. Tôi không thể biết.

Chẳng bao lâu, chúng  tôi đã tới bên bãi biển, chỗ vùng cát lõm xuống. Lúc bấy giờ, đương lúc ngọn triều rút xuống. Tĩnh Tử sập hàng lông mi, dường như đang suy gẫm…Tôi thấy nàng mặt mày ảm đảm cùng cực. Tôi thương cảm đưa cánh tay vòng ôm thân nàng, khuyên nàng nên ngồi nghỉ ngơi một chặp. Tĩnh Tử mơ hồ nhìn ra biển rộng không nói lời nào, thuận theo lời tôi, ngồi xuống trên mô đất trắng khô ráo. Lúc bấy giờ tâm hồn tôi đã có phần tỉnh táo, trấn định.Mặt mày không còn nóng  bỏng nữa, nhưng vẫn ngồi im lìm trầm mặc. Tĩnh Tử dường như cũng không còn bi thảm nữa, nhưng vẫn  đưa mắt mơ hồ ảm đạm nhìn mặt biển lấp lánh sóng xanh.

Lâu lắm, lâu lắm. Chợt nàng víu lấy vai tôi buồn bã hỏi:

-Tam Lang , tư lự cái gì triền miên như thế? Tam Lang có vui lòng nghe tôi nói ? đừng cho là đường đột sỗ sàng?

-Chuyện gì thế hả a tỷ?

-Bữa nọ anh tiếp nhận lá thư từ Hương Giang tới, một lá thư nho nhỏ màu hồng, li ti đầy những chữ Anh Cát Lợi và ký tên “ Miss Roberts” Lá thư đó của cô gái con nhà nào như thế? Em có thể được phép yêu cầu anh cho rõ sự thật hay không? Rm nhận định nét   chữ của nàng thật là khả ái khiến người nhìn sinh quyến luyến ngay. Rất mực là trân hoa cách thể…Sao nàng lại dùng cái nét chữ tân kỳ loăng quăng tế nhị từ tả sang hữu mà mê hoặc tâm thần Tam Lang? Khiến Tam Lang mơ mơ màng màng tơ tưởng đâu đâu không biết gì đến sự vật xung quanh mình nữa cả? Em trong lòng quyết nhiên  đoán định rằng ý hẳn Tam Lang thương  cảm cái con người đào hoa bạc mệnh lạ lùng kia. Tam Lang nay có thể vui lòng  vì em mà nói rõ sự thật cho nghe chăng?

Bỗng nhiên nghe nàng nói một việc bất ngờ như thế, với giọng nói vừa thong dong vừa sầu khổ, khiến tôi như từ trên trời rớt xuống, không chuẩn bị gì ra gì được cả để đáp, tôi ngồi lặng thinh như khúc gỗ đăm chiêu, như hòn  đá đờ đẫn.

Tĩnh Tử vẫn tiếp tục thanh vận chậm rãi kia:

-Tam Lang, vì lẽ chi ngậm miệng ra như thế? Anh không muốn cho em rõ một  chút nhỏ nào về câu chuyện ấy hay sao?

Tới lúc bấy giờ, tôi mới thủng thẳng đáp:

-Cô ấy người quê quán ở Madrid. Cha của cô ấy chính là ân sư  của tiểu đệ.

Tĩnh Tử nghe tôi nói như thế, thì mắt nàng rung động, thần hồn hoang mang, dường như cực cùng thê thảm tâm sự. Từ từ nói tiếp:

-Thế thì chắc cô ấy là một người kiều diễm tuyệt luân , Tam Lang làm sao có thể quên cho được? Và từ đó…

-Từ đó? A tỷ định nói gì?

-Alors vient le chant des fiancailles du Ciel…Và từ đó trở dậy bài ca hôn phối của Trời Xanh?

Nàng nói một cách nghe như hoan lạc vui tươi mà thật ra chứa chất mối sầu gì khôn tả.

-A tỷ lại rỡn tiểu đệ rồi.

-Sao là rỡn?

Nàng vừa hỏi vừa đưa mắt đăm đăm nhìn tôi,hai đôi anh đào còn khép mở dở chừng, như muốn dò hỏi đáy lòng tôi và xem xét cõi lòng tôi đang hướng tình yêu về phương nào như thế. Tôi nhìn nàng thấy dong nhan tiều tụy, chợt hai mắt nàng rớm hồng. Tôi biết rằng người con gái ấy thiên hoài hoạt bát, lúc bấy giờ sóng tình trùng điệp dâng lên trong mối phập phồng vô hạn. Tôi đứng trước một tình hống quẩn bách dị thường. Không biết ăn nói thế nào cho phải.

Lát sau, lấy vẻ nghiêm trang tôi đáp:

-A tỷ hãy nguyên lượng lòng tiểu đệ. Chất vấn nhiều như thế làm gì? Thật tình tiểu đệ chẳng có mối quyến luyến nào trong lòng  cả. Còn như mấy ngày rày phiền muộn miên man, thì ấy chẳng là phải như a tỷ tưởng. Tiểu đệ đã đi mòn hai gối khắp những ngã đường dọc ngang khốn khổ, ngày nay đã như người ở cõi khác mà về đây , chẳng mơ mòng tơ tưởng gì với cuộc thế mơ hồ này nữa. Đó là điều a tỷ cố nhiên là chưa biết.

Tôi nói  xong, Tĩnh Tử phất tay áo, che mặt khóc

-Nếu thật như vậy thì Tam Lang đã xem em như kẻ qua đường. Làm sao em có thể sớm biết được điều đó?

Một lát sau nàng nói tiếp:

-Ôi ! Tam Lang 1y anh thật ra hướng về nẻo nào? Anh hoàn toàn hướng về người đẹp ấy, nếu không thì làm sao anh nỡ nhẫn tâm coi nhẹ tâm nguyện của hai bậc già nua mẹ và dì?

Nghe nàng nói thế, tôi bồi hồi mãi, càng không nỡ làm tổn thương mối tình của nàng. Ấy thật là: dẫu lìa ngõ ý còn vương tơ tình…

Tôi bèn thu góp lại những tơ vướng víu cũ lên tiếng bảo:

-Tiểu đệ đâu dám như thế. Mọi điều nói vừa rồi, chẳng qua cũng là rỡn chút ít đấy thôi. A tỷ hà tất phải bận lòng khiến sợ hãi không còn biết ăn nói ra sao? Sự thật là tâm sự tiểu đệ có phần bối rối, nên lời nói sơ suất đấy thôi. A tỷ yêu mến em sâu xa lắm, xin a tỷ hãy thứ cho, thì em đa tạ. A tỷ bằng lòng như thế chứ?

Tĩnh Tử nghe t6oi nói thế, nửa như vui nửa như sầu, nghiêng đầu tóc xuống vai tôi, rồi như giữ lại không thốt nữa cái điều đang định nói. Tôi an ủi:

-Bi thương là điều chẳng nên. Tốt nhất là nên quay về vậy.

Tĩnh Tử sầu oán chợt tiêu tan đi nhiều tươi cười đứng lên, cầm tay tôi hôn vào một trận.

-Tam Lang, hãy nhớ thế này. Từ nay bất cứ muốn đi đâu, nên cho em đi cùng đi theo với, thì lòng em vui sướng ngay. Còn như sáng nay anh xăm xăm xông sương gió đi một mình như thế, há chẳng là khiến cho người ta lo ngại cho anh lắm hay sao?

Tôi liền đáp:

-Xin ghi nhớ điều ấy.

Tĩnh Tử lúc bấy giờ cúi mặt xuống nhặt một chiếc vỏ nghêu màu hồng lục lóng lánh, cầm trong tay lăn qua lăn lại mấy lần, rồi đặt xuống trên mặt đất. Bề ngoài trông nàng có vẻ rất hân hoan. Chúng tôi sánh vainhau chậm rãi bước về. Trời bỗng trở màu u ám, như muốn mưa tuyết, mà lại chẳng mưa, trên đường chẳng có người đi, chợt thở ra một tiếng.

Tôi lo ngại hỏi:

-Vì lẽ chi thở ra như thế?

Tĩnh Tử đáp:

-Tam Lang có điều không vừa ý trong lòng, thì em không thể vui được.

Tôi nói:

-Tiểu đệ chỉ mong a tỷ hân hoan thôi. Lúc bấy giờ về đã gần tới căn nhà chơ vơ bên chân núi. Còn cách nhà chỉ vài mươi bước thôi. Tôi dừng chân nói:

-A tỷ về trước đi, an ủi mẹ già. Tiểu đệ lại đằng nhịp cầu gỗ đằng kia lượm nh8ạt một tý vỏ sò đem về tặng a tỷ. Cho phép em vài mươi phút vắng mặt nhé. Chỉ ngại a tỷ mong ngóng. A tỷ bằng lòng hay không?

Tĩnh Tử nói:

-Được lắm.Em bằng lòng về trước, lo cơm sáng cho anh.

Nói xong, cầm lấy tay tôi, nghiêm thân nói:

-Tam Lang, sớm về nhé. Em và em gái anh cùng chờ anh sớm về để cùng ăn điểm tâm. Tối nay chúng ta sẽ cùng ngắm trăng chiếu trên tuyết.

Tôi đưa mắt nhìn bàn tay tuyết bạch băng thanh của nàng, có hiện màu gân xanh lợt lạt, không nỡ bỏ đi ngay, bồi hồi một lúc lâu:

-Kính tạ a tỷ đối đãi ân cần.

Nàng dời chân dáng đi yểu điệu .Nàng lặng lẽ. Nhưng vì lẽ gì trong vắng lặng đìu hiu không khí, rõ ràng tôi nghe tiếng ca ngâm…Giọng của ai? Cùa một nương tử nào trong huyền thuyết? Của Diotima hay là tiểu thư quê quán Tây Ban Nha Madrid? Hẳn là không phải? Nhưng lời ca phảng phất mối sầu nào từ Dante? Beatrice Portinari? Hay Cosima Liszt???

Già suona mattutno, lento,lento.

Ritorno a casa e non veggo la via

Gli occhi lasciai teco e il sentimento!

E ne portai con me la gelosia…

(Đã nghe vang động chông mai

Lễ là kỳ tảo, hội là cưỡng câu

Tôi về nhà cửa sương thâu

Bước đi mà chẳng thấy đâu con đường

Bên chàng thiếp đặt tình thương

Mắt my môi miệng máu hường bình  sinh

Còn  riêng mang mãi bên mình

Niềm ghen tuông với bất bình xa xuôi…)

 

 

CHƯƠNG HAI MƯƠI

Tôi đưa mắt nhìn theo Tĩnh Tử. Ngậm ngùi than một tiếng:

-Tơ tình ràng buộc lòng người chặt chẽ quá!

Tôi gắng cưỡng chế sóng tâm tình, vội vã quay gót vòng quanh chân núi. Đang bước đi, chợt gặp người phu kéo xe tay, tôi gọi lại, leo lên xe ngồi, thẳng đường tới nhà ga. Mua vé tàu xong, tàu hỏa chuyển bánh, thôi thế thì thôi…

“Who ran to help me when I fell,

And would some pretty story tell,

Or kiss the place to make to make it well?...”

(Ai người ai kẻ giúp tôi

Lúc tôi té giữa khung đời dở dang

Ai đăm chiêu kể chuyện vàng

Ai hôn chốn cũ cho dàn mộng xinh…?)

Hai ngày rưỡi sau, tôi tới Trường Trĩ ( Nagasaki). rồi xuống tàu thủy sang Trung Hoa. Bấy giờ nhìn lại cảnh mặt biển đã từng chứng giám ngày tôi về Nhật…

Hai đoạn đời! Cách biệt nhau như trời cao và đất thẳm. Tôi đem hết bao nhiêu giấy mực và tặng vật Tĩnh Tử trao cho tôi, tôi đem quăng hết vào lòng biển. Tự nhủ: như thế là hết. Trút sạch làu tàu mọi kỷ niệm đau xót vào trong lòng nước ngàn năm nguôi lãnh…

-I told myself that the sorrows and trouble of my heart had also been swallowed into oblivion by the same waves…

“ In over a year and a half,

I’ve only sung it one,

And I don’t suppose I shall sinh it again

For months and months and months”

Đó là thơ của ai tôi không còn nhớ rõ. Nhưng nó về bây giờ giữa lúc tôi quyết liệt quên quên, trên mặt đại dương ngày nọ đã từng nhìn thấy tôi cao hứng dịch thơ byron. Còn lại gì đâu của ngày nô nức cũ?

“Hơn một năm rưỡi trời tôi đã hát

Chỉ một lần tôi lên giọng cao ca

Và tôi tưởng không bao giờ còn hát

Lại một lần suốt tuế nguyệt dôi da

Bên cành hồng thụ phôi pha

Càn khôn riêng một đời ta hư phù…

Anh hoa phát tiết sa mù

Mùa dâng nhị bội sương phù du tuôn…”

Còn lại gì đâu? Đâu còn gì lại ( cại lòn) của ty hào hoang mao nương tử. Dù nương tử ôn tồn thùy mỵ nhe răng cười huyền bí một đêm kia. Dù nương tử ỡm ờ ôi cợt ghẹo! Cái tồn sinh tại hạ mép bên rìa…

Tôi hối tiếc từng cơn yêu đắm đuối

Tôi bàng hoàng sống từng trận nam phương

Hồ phương diện gió phương lan lầm lũi

Biển phong lan triều nam diện lên đường.

Tôi nghĩ tới tháng ngày chuyển dịch

Những thay hình đổi dạng mở phơi

Trong ly nước mộng tuyệt vời

Với sầu giao động nỗi đời giao thoa

Hồn trong định mệnh đọc ra

Hỡi ôi dâu biển đầu hoa mơ hồ

-Blame not my rute! For he must sound

Of this and that as liketh me.

Đừng lên án tỳ bà cung bậc

Vì nó ngân huyền mật nọ kia

Như niềm hối tiếc bốc tia

Như hồn hoài vọng mép rìa tồn liên

Tỳ bà hỡi! Triền miên trở giấc

Lần lao công tối hậu một lần

Rồi ra lãng phí vô ngần

Sơ đầu chung cực đây lần sơ khai

Bởi  chưng cung bậc ngân dài

Chớm qua dứt tuyệt an bài đã xong…

Cung tỳ bà hỡi song song

Về sương nhị bội bên dòng tịch nhiên

(My lute, awake! Perform the lasts

Labour that thou and I shal wate,

The end that I have now begun;

For when this song is sung and past,

My lute, be still, for I have done.)

Hỡi giấc ngủ làm tiêu tan phiền não

Đứa con yêu của hắc dạ u nùng

Bồ bịch với tử thần từ muôn thuở

Nảy sanh trong vùng tĩnh tịch thân uyên

Xin giải khứ cho ta niềm uể oải

Và liên tồn thiết lập ánh dương quang

Phục hồi lại lãng quên sầu suốt xứ

Để triều ngày về kịp lúc than van

Những bão tố từng đánh chìm

xuân xanh mộng

Giúp nhãn quan đủ sức khỏe muôn vàn

Niềm khinh thị cuồng kiêu dâng trống rỗng

Chẳng cần chi đêm phi lý điêu tàn

(Care-charmer Sleep, son of the sable Night, Brother to Death, in silent darkness born;

Relieve my languish, and restore the light

With dark forgetting of my care return,

And let the day be time enough to mourn

The shipwreck of my ill adventured youth;

Let walking eyes suffice to wail their scorn,

Without the torment of the night’s untruth.

(Daniel)

Giấc Hy Lạp anh hùng Ulysse hỡi

Hãy về nhanh về gấp ở bên ta

Cùng sở hữu những bờ xanh bến lục

Gây não phiền là giông gió đại dương

Và tại đây ta giải phóng phiêu bồng.

Ngồi chứng kiến những lao công hỳ hục

Suốt bốn mùa trong thăm thẳm trùng dương

Ngày hoan lạc sát na tươi thắm nhuộm

Suốt đêm trường nằm ngủ mộng tinh sương

(Come worth Greek, Ulysses come

Possess these shore with me;

The winds and seas are troublesome,

And here we may be free.

Here may we sit, and view their toil

That travail on the deep

And joy the day in mirth the while,

And spend the night in sleep)

Sau hai ngày trên tàu triền miên cơn cớ phiêu bồng ra như thế,chúng tôi đã cập bờ Thượng Hải. Tôi lên bờ, lập tức giấn bước vào đô thành. Sắm vội một bộ y phục tăng lữ, tịch nhiên hướng về Vũ Lâm. Tôi vốn xưa nay hâm mộ cảnh đẹp Thánh Hồ, bấy giờ thuận đường ghé viếng một trận  cho thỏa tâm nguyện bình sinh. Lúc đến bên bờ Tây Tử Hồ, cảnh vắng lặng bao la khiến tôi mở rộng mắt nhìn suốt buổi, phiêu nhiên hẳn ngoài vòng lao lung khổ nhọc trần hoàn.

Phải rồi. Phải rồi. Thiên nhiên là cõi rộng từ bi, ban cấp cho con người cái kho tàng vô tận. Tôi nghe rõ giọng Thiên Nhiên man mác vỗ về.

-“ Lúc ngươi yêu ta, ta cho người toàn thể vừng dương vừng nguyệt và ngàn sao trên trời, để đùa chơi cho thỏa mộng. Ta cho ngươi toàn thể thời gian vĩnh viễn của Thời Thể trong một thiểm động sát na. Ta cho ngươi toàn khối hùng cường núi non giáp trĩ, cổ thụ lâm tuyền trong một vìng tay ghì siết. Ta cho ngươi toàn khối đại hải sông hồ trong một nhịp nhập phồng của hồn ngươi náo nức…”

-When you love me. I gave you the whole sun and stars to play with. I gave you eternity in a single moment, strength of the mountains in one clasp of yours arms, and the volume of all the seas in one impulse of your soul”.

Tôi bước lên một chiếc ghe con hình hài giống như quả dưa gang. Hướng về phía Mao Gia Phụ ( bến tàu Mao Gia). Tôi khoác áo kiểm điểm hành trang, tìm tới chùa Linh Ẩn. Tức là nơi chốn mà Tống Chi Vấn từng vịnh:

“Lâu quan thương hải nhật

Môn đối Chiết Giang Triều”

(Lầu gác ngóng về phía mặt trời trên biển xanh. Cửa ngõ đối diện với triều trước Chiết Giang).

Chiết Giang triều nước xuôi dài

Vừng dương ngóng mộng lâu đài biển xanh

Hồng môn đối diện đô thành

Thành đô diện đối trì hành lữ cung

Tiền môn lù hiện liên tùng

Khách đường phục chí tao phùng chỉn e

Buông rơi hành lý trên hè

Sa di chất vấn ai dè khách xa

Từ đâu đất trích tại nhà

Đừng chờ đợi tịch nhiên là ngỗng xưa

Hồn linh giải tỏa không ngừa

Tằng kinh thương hải xin chừa vũ vân…

( I went to the monastery door and thenon to the visitors’ reception hall. After I had put my baggage outside the hall to the left side. I went to the right sight and stood as immovable as the proverbial swan –Liberavi animan meam”-I have freed my soul).

Một chặp lâu sau một nhà sư ra hỏi:

-Đại sư từ đâu lại?

Tôi đáp:

-Từ Quảng Châu lại.

Nhà sư nghe nói thì hân hoan mà rằng:

-Quảng Châu là nơi chốn phú dụ lắm.

Tôi không đáp, mò trong túi rút ra xuất thẻ tăng lữ đưa ông ta xem. Nhà sư xem xét xong, liền hân hoan dẫn tôi lên lầu gác phía Nam nghỉ ngơi. Phòng ấy khá rộng, có tới mấy trượng vuông, trong lầu chẳng có đồ vật chi hết cả chỉ có một ít gạch xám chất lại mà thôi.

Đến chiều hôm, bữa ăn chay dùng xong , tôi vội đi nghỉ, dùng những tấm gạch xám làm gối gối đầu, làm niệm gác chân. Giữa đêm thình lình thức giấc, không sao trở ngủ lại được, nghe có những âm thanh gì léo nhéo trong phòng. Lòng tôi kinh nghi, tưởng rằng phòng có ma quỷ cư trú. Lòng tôi sợ mãi không thôi. Tôi run sợ vội quấn tấm chăn trùm kín dầu, không giám mở mắt rục rịch gì hết cả. Mình mẩy mồ hôi ra như tắm. Đêm thâu chầy chầy, lòng tôi khổ sở buồn sợ khôn xiết. Trời vừa chớm tinh sương, tôi nghe tiếng chuông ngân, liền vùng dậy. Hỏi thăm nhà sư gác đêm, mới hay rằng trên lầu có nhiều chuột, đêm chúng kêu nhau nheo nhéo, chứ chẳng phải ma quỷ thần tiên thiên tần gì hết cả. Những khách tiến hương lai vãng, nghỉ lại chùa, vốn thường kinh hoảng ra như thế.

Ăn sáng xong, trụ trì tới chào hỏi tôi mà rằng:

-Sư từ xa đến đây, sớm hôm chả phải lên điện làm gì chỉ ra bên ngoài chùa quét lá khô rụng, chất dồn lại rồi đốt.

Tôi đáp:

-Xin trân trọng thụ giáo.

Quá ngọ, tôi được sai đi cắt cỏ và rửa cỏ tại chân đá Lãnh Tuyền Đình. Sống thong dong như thế năm ngày.Tôi cảm thấy thư thái trong lòng, chẳng còn biết chi tới những ưu hoạn nhân gian, những kinh hãi trần thế. Nghe gió, ngóng trăng, nhìn hoa, gọi lá, vạn niệm gột sạch làu làu. Tuy nhiên đôi lúc vâng, dường như…-“Zwei Seelen wohnen ach! In meiner Brust.” (Goethe) Hai linh hồn hỡi ôi! Cùng cư lưu trong hung trung tôi vậy.

Làm thế nào? Làm thế nào! Phải tự mình chối bỏ mất mình đi. Đó là lời ca ngâm trăm năm vĩnh viễn.

Entbren sollst! Du! Sollst entbehren!

Das ist der ewige Gesang

( Goethe)

Meine Ruh’ist hin,

Meine Herz ist schwer

Miền thanh tĩnh trong tâm linh tôi đã mất

Trái tim tôi mang nặng những đau thương

Hồn vĩnh viễn ngậm ngùi như viễn khách

Lạc trong sương hoài niệm một thiên đường

Tình nghĩa cũ giữa đêm trường thống thiết

Lời than van sao mãi mãi như dường

Thanh xuân phơi phới mộng hường

Trong linh hồn dậy mùi hương năm nào

Hỡi ôi dâu biển dậy trào

Tầm sưu túy điệu ty hào rỗng tuênh…

Ich singe, weider Vogel singt,

Der in den Zweigen wohnet…

Ca lừng như mộng thênh thênh

Như chim hót giữa buồn tênh nhánh cành

Lá um tùm lồ lộ trái vàng cam

Vòm phơ phất tự trời xanh bỡ ngỡ

Rừng sim ôi bóng lục trúc đào lam

Miền cõi ấy nơi kia là chốn ấy

Cùng em đi tới viếng buổi khôn hàn

Song trùng đôi núi quan san

Người em yêu dấu còn hoang mang gì.

-Kennst dud as Land, wo die Zitronen bluehn Im dunkeln Laub die Gold-Orangen gluehn Ein sanfter Wind vom blauen Himmel weth Die Myrte still und hoch der Lorbeer steht-Kennst due s wohl?

Dahin!Dahin!

Moech ich mit dir, omein Geliebter,ziehn! (knom you the land where the lemon-trees bloom? In the dark foliage the gold oranges glow; a soft wind hovers from the sky, the myrtle is still snd the laurel stands tall-do you know it well? There, there, I would go, O my be loved with thee!)

Song trùng đôi núi quan san

Người em yếu dấu còn hoang mang gì

Cùng em ước nguyện xin đi

Ngôi nhà cỗ một lầm lỳ nín thinh

Trụ lăng cẩm thạch biên đình

Cảo thơm lần giở sao Tình Yêu phai

Lối mòn sơn đạo lẻ loi

Trong sa mù lạnh bóng lừa tịch liêu

Động Xưa Rồng Cũ Cựu Triều

Lâm tuyền Nham Thạch sương chiều dửng dưng

Miền kia  mộng ước không cùng

Vùng Thanh Cấm Nguyệt ta cùng nhau đi…

( Goethe)

Ich grolle nicht, and wenn das Herz auch bricht

(I do not murmur, even if my heart break)

Thở than nào có ích gì

Dẫu rằng tim máu vạn nghì tan hoang

Bởi đâu sầu khổ muôn vàn

Nghĩa gì như thế? Khôn hàn lao lung

Bởi đâu tim máu khôn cùng

Còn nghe vang dội song trùng sử xanh

Thần Tiên Chuyện Cũ chia ngành

Biển dâu phù động sịch mành sương sa…

-Ich weiss nicht, was sol les bedeuten

Dass ich so trauirig bin;

Ein Maerchen aus alten Zeiten,

Das kommt mir nicth aus dem Sinn.

(I know not why I am so sad

I cannot get out of my head

A fairy-tale of olden times…)

(Heinrich Heine)

Những câu chuyện thần tiên huyền ảo! Ôi những ngày tôi cư lưu tại gia đình vị mục sư Tây Ban Nha năm ấy. Mục sư giảng dạy Âu ngữ cho tôi. Tiểu thư đọc Dante, Unamuno cho tôi. Ngày ấy xa xuôi lắm, kể như một thế kỷ trôi qua. Tôi chưa bao nhiêu tuổi, nhưng hình như đã mang hết mọi tuổi tác trần hoàn. Tiểu thư của Tây phương về Châu Á. Kỳ ngộ ngẫu nhiên rằng từ ngẫu nhĩ. Tới bây giờ tại hạ còn tỉ mỉ hoài niệm mỗi lời mỗi tiếng gieo vàng ném ngọc của cô nương.

Nel mezzo del cammin di nostra vita

(In the middle of the road of our life…)

Đứng ở giữa con đường bình sinh cuộc sống. Tại hạ quay đầu về hướng vọng mãi ân tình vô hạn của cô nương. Cô nương bình yên một bình sinh nơi lầu cao gác rộng. Tại hạ xin suốt đời phiêu dạt chân trời mặt biển để cầu nguyện sương tuyết cho cô nương…

Đoạn trường thay lúc phân kỳ

Dư vang hạnh phúc một thì đã qua

Niềm riêng tại hạ chan hòa

Người ôi ấy kẻ tôi là tại đây…

Trút niềm giũ nỗi sơ khai

Tâm tình hoài vọng bỏ ngoài xa kia…

Lasciate ogni speranza voi ch’entrate!

(All hope abandon, ye who enter here)

Nessun maggior dlore,

Che ricordarsi del tempo felice

Nella miseria

(There is no greater sorrow

Than to recall a time

Of happiness in misery)

Hỡi ôi tại hạ là là

Hỡi ôi ôi hỡi lọ là hỡi ôi

Niềm đau nỗi khổ không lời

Liên miên tuế nguyệt muôn đời dây dưa

Không thay không đổi không chừa

Không hy vọng hão không thừa thãi dâng

Mà riêng tấc cỏ vô ngần

Dấu bèo cam chịu tử phần chịu cam…

(-“Ah me!

Pain, pain ever, for ever!

No change, no pause, no hope!

Yet I endure…”)

Cô nương phấn diện hội đàm

Biệt khai sinh diện ngậm hàm sương thu

Ni cô nuồng thúy lục phù

Chân kinh dưỡng dục thân tù tội thân

Lời đi lệch mất một phần

Hoàng mao a tỷ yên hàn lung sa

Trời mai trời mốt trời qua

Phỉ phong cốt cách mà ra phụ lòng

Hoa trôi nước chảy xuôi dòng

Xót thân chìm nổi đau lòng hợp tan

Lời xưa đã lỗi muôn vàn

Mảnh hương còn đó phím đàn còn đây

Đàn cầm khéo ngẩn ngơ dây

Đỉnh chung sao nỡ kiếp này cho an

Hùng cơ hiêu cảo đa tàm

Hương giao hùng nhụy hoa đàm lục sim

Ly căn gia tốc diện tiền

Bào hoa bán đỗ ba hiền bốn nhân

Điên tam đảo tứ chuyên cần

Mẫn mai hoàng vũ thị gần thị xa

Mù khơi ma mộc giang há

Mòn con mắt một người ta nhu mì

Nhị bù thập đắp thiên ty

Thần hoang vu dậy tiên quỳ hai chân

La Treizième revient…

C’est encore là première

Et c’est toujours la seule-ou c’est le seul

moment

Car es-tu reine ô toi la première

Ou la denière?

Ou le dernier amant?...

Es tu roi? Toil u seul

Aimez qui vuos aima du berceau dans la bière

Celle que j’aimais seul m’aime encore

tendrement

C’est la mort

Ou la morte

Ô délice! Ô tourment!

La rose qu’elle tient

C’est la Rose Trémière

Em Mười Ba trở lại

Vẫn em thuở ban đầu

Vẫn em người duy nhất

Hoặc duy nhất phút giây

Phải em là Hoàng hậu

Thứ nhất hay cuối cùng

Phải em là Vua Chúa

Người duy nhất

Hay tình nhân chung cục?

Hãy yêu đi kẻ từng yêu người lắm đó

Từ trong nôi trong đáy chiếc quan tài

Kẻ ta yêu một mình

Còn yêu mãi

Em ồ em

Em mãi mãi đó mà

Ấy Tử Thần hoặc Người Em Tử Diệt

Ôi não nùng ồ hoan lạc sương rơi

Đóa tường vi nàng nắm giữa tay ngời

Là hồng lục Đường Quỳ rừng tử trúc

Thánh nữ thành đô

Thiên thu trời Ý

Hai bàn tay đầy lửa rực lập lòe

Về Á Đông là lựu đỏ ven khe

Hồng phong nhụy là hoa tâm màu tía

Đóa hồng vàng của Thánh Nữ Gudule

Có tìm ra trong sa mạc đầu nguồn

Chiếc Thập Đá giữa thanh thiên vòi cõi

Hồng tuyết bạch hãy rụng rơi vội vã

Vì lẽ chi người lăng nhục Chư Tiên

Rụng rơi đi ma trắng giữa trời ghiền

Thánh hố thẳm, thánh hơn người lắm đó

Rose blanche, tombe! Vous insultez nos dieux Tombez,fantômes blancs, de votre ciel qui brule:

-La Sainte de l’abime est plus sainte à mes yeux!

-The Thirteeth returns…

She is still the first

And always the only one

Or the only moment:

For are you Queen, ô you!

The First or the Last?

Are you King

You the only or last Lover?

Love who loved you

From the Cradle to the Grave:

She whom I loved alone

Still loves me tenderly:

She is Death-or the Dead Woman

O delight! O tourment!

The Rose she is holding

Is the Hollyhock Flower.

Napolitain saint with your hands

Full of fires,

Rose with the violet heart,

Flower of saint Gudula:

Did you find your cross

In the Desert of the Skies?

White Roses fall!

You insult our Gods:

Fall, white Phantoms, from

Your burning sky:

The Saint of the Abyss

Is more saintly in my eyes!

Hỡi nương tử tiểu ái nữ của mục sư Robert ngày cũ! Nương tử chính là một nòi Nữ Thánh Hố Thẳm của tự như phiêu nhiên nhi lai, phiêu nhiên nhi thứ của Tử Trúc Lâm nào vô sở tong lai diệc vô sở khứ. Ngày xưa, đuổi ra khỏi gia đình tại hạ đã may mắn được chưởng môn phương trượng Tử Trúc Lâm nuôi nấng, giáo hóa mấy năm. Khi phương trượng bất ngờ viên tịch, tại hạ bơ vơ được gia đình cô nương đem về dạy dỗ, bày vẽ học tập sách vở Tây phương ân sâu nghĩa nặng thế nào. Mà riêng dong nhan và tâm hồn nương tử càng âm thầm giáo hóa ôm ấp tuổi thơ của tại hạ. Kể làm sao xiết muôn vàn…Ôi nữ lang! Một lần trong liên tồn vạn đạo. Tại hạ không còn lời không còn tiếng  để nói ra huyền nhiệm của hoàng mao lục diện nga my những sát na khôn hàn thuở đó. Những thi ca Ý Đại Lợi, Tây Ban Nha từ đó, đã phát tiết anh  hoa  ra ngoài , là chỉ duy tứ Tinh Thể của thiên hương quốc sắc nọ mà thôi. Nhưng vì lẽ cho cô nương thùy mị hồn nhiên đoạn trường là thế, cô nương lại giảng giải cho tại hạ quá nhiều về tâm sự Emily Bronte?

Ngày nay. Ngày nay mà bao nhiêu mộng tồn sinh của bình sinh tại hạ đã theo nhau tan rã xuôi chiều, nằm tĩnh mịch nơi cổ tự hoang liêu, hoài niệm cô nương, tại hạ chỉ còn biết ôn lại lời thơ ngày cũ, phiên dịch nó vào trong ngôn ngữ Á Đông này, riêng gửi cho gió vàng về ngọn cỏ lá cây…

Tù Nhân

Tuy nhiên bạo ngược nhà ngươi

Hãy xin rõ nhẽ con người của ta

Cả tua mệnh vận há là

Liên tồn chịu trận năm qua năm về

Há ru trầm nịch não nề

Nể lòng há lẽ ba bề rụng long

Bốn bề rung lộng vời trông

Rộng lưng tuyệt vọng bụi chồng chất than

Chẳng nhe ưu uất khôn hàn

Há rằng sứ giả muôn vàn biệt tăm

Niềm hy vọng nguyệt đêm rằm

Hằng hằng tĩnh dạ hội đàm đáo lai

Hiến dâng tặng vật khôn tày

(Khay tồn) Tự do vĩnh viễn cho ngày phù du

Đến từ trận trận gió tây

Với luồng thiên khí cuối ngày lang thang

Với hoàng hôn bảng lảng vàng

Trời thanh như lục lam dàn nghìn sao

Gió se từng sợi thì thào

Tư lường với lửa ngàn sao lập lòe

Vô ngần tượng triệu vàng hoe

Phất phơ phù động lệ kiều sát nhân

Niềm vui hứng ? Nỗi tần ngần

Liên tồn chết lịm tiên lần tồn lo

Tằng kinh thương hải xuống đò

Đáo lai bỉ ngạn khôn dò bỉ biên

Phiêu bồng dục vọng mãn thiên

Vô duyên lộng xõa với niên kỷ chầy

Cơn vui cuồng dại cuộc này

Giữa niềm khiếp đảm lệ đầy tương lai

Triều dự cảm, sông ngân dài

Đẫm trang hồng hạnh mỏng dày mấy phân

Trời bất tuyệt mộng thanh tân

Trời linh thể ngập bôn đằng sát na

Từ đâu tới những dư ba

Từ vầng nhật sáng hay là bão giông

Từ cơn chiếu diệu lục hồng

Hay từ sấm chớp vân mồng truyhoan

Tuy nhiên sơ khởi một làn

Phiêu nhiên tĩnh tịch lại dàn cồn hoa

Vô thanh vô tức khuynh tà

Xuống chênh lếch bóng như là đà gieo

Cuộc tranh chấp vốn hiểm nghèo

Của nô nức với hút heo đoạn trường

Bỗng dưng chấm dứt như dường

Rằng từ ngẫu nhĩ vô thường ra hoa

Thần tiên thuyết thoại hay là

Tiên thần hiền thánh hanh hà thông hang

Thang hồng lồng lộng hai làn

Thanh lan rũ bức một hàng cỏ thơm

Vân niên cốc khẩu khe rờn

Đào tâm sự túy tiếu cuồng ca ngâm

(Sịch mành huyền hỏa cựu lâm

Đăng nhai đáo lĩnh sầm sầm uất sương

Hành ca thị thượng thế thường

Ông trời rớt hột vì thương bà trời

Tấm quần bà ướt chơi vơi

Đầu tiên xiêm trút mồ hôi con tườu

Bất cần xảo toán cơ mưu

Diêm sinh điếm đạm giấc trừu tượng mơ

Phi tiên? tức đạo lững lờ

Phi hiền? tức thánh tiên thờ phượng tiên

Diện tiền bất viễn tồn liên

Tiên đồn thánh lũy phi tuyền tuôn ra)

Âm thầm xoang điệu hòa ca

Máu trong me phổi da ngà máu me

Mé mau kỳ ảo lập lòe

Liên tồn nứt rạn lại lè xè ngân

Há rằng duệ địa toi đâm

Đi đời đất tiếu ngâm ngâm tuyệt trù

Tới bao giờ đến bây giờ

Tan hoang hào lũy mới ngờ  cho ra

Bấy giờ bất chợt lập lò

Lóe ra một tí tia vô dạng hình

Cõi Vô Thức, miền U Minh

Huyền vi tịch hạp ôn hinh hai vành

Xòe ra xoạc tới chớp nhanh

Cù cưa đúm đẩy tam bành nhà ma

Ngất ngây chết lịm ngoài da

Thì trong tinh thể lại hòa chan cơn

Vèo bay đôi cánh xanh rờn

Cập bờ cố ý làm dồn rộng thêm

Dám toan khêu dược vang trền

Mép rìa tối hậu truông ghềnh thậm chung

Hỡi ôi nhịp điệu song trùng

Cuộc đừng cơn phập phồng hùng tâm se

Huyền môn tâm pháp khôn dè

Liên tồn khởi sự nhìn nghe liên tồn

Máu tim ráo riết dập dồn

Não cân ngong ngóng một dòng tư suy

Hồn cảm phách? Phách cảm ghi

Máu me khiêm thuận sầu bi xích xiềng

Dẫu sao hảo hợp là miền

Của tương xung của uy quyền âm dương

Thế sao là sổ đoạn trường

Bài ra thế ấy vịnh dường thế kia

Càng khắc khoải càng bốc tia

Liên tồn càng dập, mép rìa càng dâng

Triều ngây ngất, sóng lâng lâng

Ỷ liên thanh ngạn bên lầm than hang

Ban sơ cỏ mọc hai hàng

Ngần sương chiếu diệu huy hoàng tượng hoa

Dẫu rằng hoành đoạt thậm đa

Lửa đen hỏa ngục hay là dương quang

Dẫu như bất tuyệt khôn hàn

Dẫu rằng cơ sự muôn vàn nhà ma…

(Bạch hồng loạn trụy thiên hoa

Kim liên địa dòng mù sa đêm nào

Tinh vi vạn pháp ty hào

Mạn dao chủ vỹ em Tào Tháo ôi

Cửa thiên chấn động liên hồi

Lôi đình hội đạo ly bôi hội thiền

Tam tòa phối hợp như nhiên

Bronte thiết nhứt Nuồng Tiên thiết nhì

Ở truồng lắm lúc lắm khi

Lắm là rất mực ù lỳ lắm nghe)

THE PRISONNER

Still let my tyrants know, I am not do med to wear

Year after year in gloom and desolate despair

A messenger of hope comes every night to me,

And offers for short life,eternal liberty

He comes with Westerm winds,

with evening’s wandering airs

With that clear dusk of heaven

that brings the thickest stars:

Winds take a pensive tone,and, stars a tender fire.

And visions rise, and change,

that kill me with desire.

Desire for no thing know, in my mature years

When, if my spirit’s sky was full of flashes warm

I knew not when they came,

from  sun or thunderstorm.

But first a hush of peace-asoundless calm descends.

The struggle of distress and fierce impatience ends.

Mute music soothes my breast- unutter’d harmony

That I could never dream till Earth was lost to me

Then dawns the Invisible;

the Unseen its truth reveals;

My outward sence is gone, my inward essence feels;

Its wings are almost free-ist home,

ist harbour foud

Measuring the gulf, it stoops,

and dares the final bound

O dreadful is the check-intense the agony

When the ear begins to hear and

the eye begins to see;

When the pulse begins to throb-

the brain to think again

The soul to feel the flesh,

and  the flesh to feel the chain.

Yet I would lose no sting,

would wish no tourture less;

The more that anguish racks,

the earlier it will bless;

And robed in fires of hell,

or bright with heavenly shine

if it but herald death, the vision in divine

(Emily Bronte)

Bộ sách quý giá cô nương đưa tặng tại hạ ngày tại hạ đáp tàu sang Nhật, nag2y nay tại hạ nằm bên phương trượng chùa chiền,vẫn đem gối đầu năm canh, và bao phen lần giở…Một mùi hương huyền ảo từ đó cứ đi về vây bọc một cung thành mơ mộng suốt bờ cõi chiêm bao.

Thưa Gái ạ! Nếu gái về xứ sở-

Của dư vang về sử lịch khuynh thành

Thì quốc sắc bốc thiên hương rạng rỡ

Sẽ bao trùm hồn sông Lõa sông Xên

-Si vous allies, Mademoiselle, au vrai pays de gloire

Sur les bords de la Seine ou de la verte Loire.

Bell, digne d’orner les antiques manoirs

Vous feriez, à l’abri des ombreuses retraites,

Germer mille sonnets dans le Coeur des poètes

Que vos grands yeux rendraient plus soumis que vos noirs.

(Baudelaire)

 

 

CHƯƠNG HAI MƯƠI MỐT

Một ngày kia nhàn rỗi, tôi lẩn thẩn ra ngoài Xuân Tông Đình ngắm cảnh, chợt thấy trên tường vách có bài thơ ai mới viết lên, nét chữ đen còn ướt. Tôi tỉ mỉ đọc xem thì ra đó là bài “ Tổn quan trúc chi từ”.

Nhị phẩm gia hàm tứ phẩm giai

Hoàng nhiên lục kiệu tứ nhân đài

Hoàng đường bán quỵ xưng ty phủ

Bạch giản thông tường thự hiến đài

Miết phủ thỉnh đàm đương tọa trấp

Trác phiên tiếp kiến đại môn khai

Tiện nghi thử nhựt xưng quan sát

Ngũ bách quan đương mại đắc lai…

(Bài thơ ngụ ý châm biếm bọn hãnh tiến đút lót tiền nong lên chức quan chễm chệ làm tàng)

Tôi đang trầm ngâm ngán ngẩm, định bỏ đi nơi khác, chợt thấy một tỳ kheo thiếu niên mang một cái giỏ bước tới, khoảng chừng mười sáu mười bảy tuổi. Gương mặt có vẻ u ám đau buồn. Vừa thấy tôi, thì liền chắp tay đảnh lễ mà rằng:

-Kính a sư, nơi này có chốn nào cho tôi tạm trú chăng?

Tôi đáp:

-Có. Tôi đưa dẫn chú tới khách đường.

Tỳ kheo nói:

-A Di Đà Phật.

Tôi nói:

-Đa tạ hậu ý a sư. Tôi mỏi mệt lắm, đúng như sư vừa nói. Tôi từ Hồ Nam tới đây, phát nguyện tham lễ thập phương. Mặc dù tôi ốm yếu mỏi mệt, nhưng mối hận trong lòng đã tiêu tan, và hơn nữa, cũng quên bẵng, chẳng còn nhớ nỗi cay đắng như thế nào.

Tối đến , tỳ kheo cùng tôi lên gác ngủ. Tôi xét thấy áo quần vật dụng của chú, đều không có vẻ cũ kỹ lắm, thì đoán rằng chú ta chỉ mới cạo tóc đi tu thôi. Và chỉ nhìn thoáng qua cũng rõ là trong lòng chú chất chứa ngàn mối uất hận.

Bèn hỏi:

-Chú xuất gia bao lâu rồi?

Tỳ kheo nghe tôi nói, trầm tư một lúc lâu, rầu rĩ đáp:

-Tôi cạo đầu chỉ mới hơn tháng nay. A sư đối đãi với tôi thật nhiều đức độ lễ nghĩa. Lòng tôi thật cảm kích. Tôi xin cho a sư rõ vì lẽ chi cho tôi xuất gia- Tôi hận người đời! Từ bé mồ côi cha mẽ, chú tôi tham tiền tham lợi đem tôi bán cho một gia đình giàu có để họ làm con nuôi.

Một ngày kia, mưa gió tầm tã, tôi ngồi bên cửa sổ, đọc thi ca đời Đường, chợt thấy nhà láng giềng có một cô con gái. Lúc  bấy giờ bên khung cửa thêu thùa. Tôi đưa mắt nhìn cô ấy. Thì rõ ra là một hồng nhan sắc nước hương trời, quả có là như thiên tiên xuống trần gian giỡn cợt.

Ban sơ tôi chẳng dám có ý dòm dỏ lếu láo gì cả. Chợt một ngày nọ, cô gái kia viết cho tôi một tờ thư cũn cỡn, đem dây chỉ hồng cột vào đuôi một con chuồn chuồn tý hon, cho veo bay tà tà qua song cửa tôi. Nó bay chậm rãi vào phòng, uể oải đậu xuống cách tôi ba thước rưỡi bốn ly. Phía bên dưới là một dòng khe rất mực tiểu khê liên tồn ngăn cách ngôi nhà cô con gái xinh đẹp và nhà tôi. Tôi nắm được tờ thư, thong dong hồi hộp tụng niệm thiết tha, như các vị thầy tu tụng kinh gõ mõ, hầu mong sớm về Niết Bàn Cực Lạc, hoặc trời Đậu Suất, hoặc trời Phạm Hạnh La Treizième, La Quatozième.Lòng thơ ngây của tôi say lúy túy trong kiều diễm quốc sắc, say sưa bàng hoàng giữa cuộc tình tự thiên hương, máu me bột bột như Tề Thiên Đại Thánh ăn trộm được đào tiên điên tào đào túy. Nhân than thở một tiếng mà rằng:

-Ta há chăng tu hành đắc quả A nậu đa la tam miệu tam bồ đề từ bao nhiêu kiếp trước, mà kiếp nay sinh bình lạc được lọt vào vòng con mắt xanh tươi mát của giai nhân?

Do đó, mộng hồn ước phách thảy thảy hai mặt ba bề, bốn xung quanh đều bị gái láng giềng liên tồn nhiếp dẫn vào vòng ảo huyễn phiêu nhiên chẳng còn biết đâu là trời thái hư, đâu là đất tịch mịch,mây phiêu hốt trăng hoang liêu , nguyệt nguyên tiêu, tuyết trùng dương, mưa sóc vọng…

Hỡi ôi linh hồn đãng khí vân tiêu

Vào trong sóc vọng đến điều trùng dương

Bình minh Bắc Húc một phương

Mở phơi phóng nhiệm lục hường hây hây

Hồng nhan em có mọc đầy

Liên tồn em khép mở đầy ngổn ngang

Bấm dây trên phím tơ đàn

Mờ bay trắng xóa suốt ngàn mai xuân

Vân tưởng y thường hoa tưởng dung

Xuân phong phất hạm lộ hoa nùng

Nhược phi Quần Ngọc sơn đầu kiến

Hội hướng Dao Đài nguyệt hạ phùng

Một ngành diễm tuyệt tơ chung

Vu sơn vân vũ yên lung lục hàn

Hè xuân nhị nguyệt bước sang

Màu nguyên thủy giục một nàng bước ra

Phượng khô từ tiết tháng ba

Mùa đông sắp tới đo ra một hàng

Anh đi gió trút đổ ngàn

Rồi tung râu tóc áo vàng thước gươm

Rằng từ mây liễu hoa tâm

Mộng về hàm tiếu ngâm ngâm bên người

Kính thưa đại sư!

Nói ra thì nghe chướng thật, nhưng làm sao có thể chẳng nói ra. Cầm tờ thư bé bỏng trong tay, tại hạ bỗng nhiên tưởng mình là tuyệt trù hào kiệt cái thế anh hùng hiên  ngang hiệp sĩ lăng tằng sư tử hống động vũ lâm xuân.

Từ đó về su, sớm hôm liên miên lại bên song cửa, dở chiều tựa án, dở chiều thiu thiu, nhưng mà làn nhãn quan thì liên miên phóng xạ phát tiết anh hoa rangoài sang mù sương láng giềng trắng nuột.Rồi từ đó nương tử nọ não nùng kia còn ban cấp cho tại hạ những họa thêu ngọc gấm, những bút mực giấy nghiên. Tôi biết gia đình nàng nghèolắm và ông cha của nàng già rồi thì tôi bèn đem vàng bạc hậu báo ân đức hồng huệ của hồng nhan. Mấy lần như thế.Nhưng thử hỏi; tôi đào đâu ra vàng bạc mà hậu báo như thế mấy lần? Tất nhiên đó là của ăn cắp vậy. Hỡi ôi, đại sư hãy nguyên lượng cho giùm. Một kẻ luống tuổi hoặc già nua, hoặc một trung niên thi sỹ thì chẳng bao giờ nên ăn cắp sỗ sàng, nhưng tôi chỉ là một thằng bé thơ ngây sống toàn nhiên trong mộng  cảnh. Thì sự thị phi thiện ác của nhân hoàn há đâu có thể ước thúc được tôi? Một ngày nọ cô gái tặng tôi một chiếc túi gấm tự tay nàng thêu trong đựng một hộp bút mực nõn nà.Cầm hộp bút mà tôi mơ tưởng tới những vỏ sò, vỏ hến suốt mười phương quốc độ bờ bến bên hải ngạn phiêudu:-“ em đi bên ấy chân tròn khép. Hai ống mơ hồ mỏi một hang…” Hỡi ôi cái túi gấm gì mà đèo bong lẽo đẽo đa mang đìu hiu cỏ tơ vàng hoe ra như thế bao phủ những hố những hang những hầm sâu rộng động biếc rất mực từ bi bồ liễu ra đời? Yên tử cốc? Thu hải đường? Môi chước tuyết? Dã hoa sương? Nữu phường noãn? Thủy sơ ba? San san bộ? Trì trì lai? Niết tróc thủ?Kiết cư ước? Củng mộc lan? An diện huệ? Đà diên cúc? Ức dương tỏa? Phanh âm mao? Tấu hạp liệm? Chấn phấn liễu? Thiền vu nguyệt? Thanh cấm băng? Quận não khí? Tróc ảnh phù đồ? Đào ắc điệu na? Đa tàm hậu tứ? Bồi liễm yên lung? Tịch khai sa thạch? Niệm tuyến nân hương? Môn từng soạn quế? Tiệp báo vân mồng? Ban thiên đạo hạnh? Bá chủng thập phương? Thương hải lam điền? Thiền duyên lục điệp…??? làm sao? Làm sao kể xiết đó là cái chi?

Chỉ biết rằng một phen đón tặng vật, thì chợt nghĩ rằng sẽ không còn đào đâu ra bạc vàng đá quý để đền đáp ân huệ của tiên cô. Không còn cơ duyên xảo hợp để ăn cắp ăn trộm được nữa. Tôi bèn mở môi hỏi mượn tiền của một người tỳ tử ở trong nhà. Tôi chẳng ngờ đâu rằng tỳ tử nọ chấp thuận cho mượn tiền, nhưng âm thầm đem sự vụ nọ ra mà nói với nghĩa phụ tôi.

Sáng ngày hôm sau, nghĩa phụ tôi gọi tôi tới, nghiêm giọng trách mắng:

-Ta vốn xưa nay yêu quý mày. Ngờ đâu mày là đứa bé con hư thân mất nết, hành động đảo tứ điên tam phóng đãng hình hài nhà ma rất mực ra như thế. Nhà ta đây không thể nào chứa chấp cái loại hư hỏng đốn mạt như mày. Mày hãy sớm liệu cút đi xa, để lão phu khỏi tóm lấy thân thể mày mà bóp giập mảnh xương vai trong mình mẩy xương xẩu của cái thằng người ngợm luộm thuộm đích thị là mày. Nếu lão phu không sớm đối phó theo thể thái quyết liệt như thế, chịu ẩn nhẫn dung thứ cho mày ở tại đây, rồi ra nay mày mê con này, mày đem tiền của cho nó, mai kia mày mê con nọ, rồi cuối cùng mày lớn lên, mày sẽ quen thói si mê, trong khi gia sản của tao tàn lụi hết, thì mày chỉ còn có một cánh là nhảy chồm tới nắm lấy hình hài lão phu mà đem bán sấp bán ngửa cho mọi kẻ lưu manh nào lão phu đâu có biết họ biết tên? Rõ thật là:

Ngươi đâu tá? Quê nhà chưa tỏ

Tuổi bao nhiêu? Tên họ là chi?

Đã sinh cùng nước cùng thi

Cùng ta không biệt mà ly là mày…

Phải. Không biệt mà ly. Ly khai từ giữa tâm dạ ruột rà. Ly khai từ thuở ban sơ ta lưu tâm chiếu cố. Giữa mày và tao từ nay thế là dứt tuyệt ân nghĩa bình sinh. Mày đau lòng, tao biết.Nhưng tao há chẳng còn não dạ gấp bội điệp song trùng mày đó chăng nhe? Kể ra , tao cũng chẳng oán hận chi mày. Dù sao mày kể ra cũng còn nhỏ tuổi mà cằn nhằn gây gổ mãi với mày.

Nhưng mà sự tình éo le đã eo óc xảy ra oái oăm đến thế, đôi ta đành ân đoạn nghĩa tuyệt mà thôi. Mày đi đường mày, Tao đi đường tao. Tình nghĩa đôi ta đến thế nào? Đã ra như thế lối vào chông gai. Chỉ xin Thượng Đế an bài. Cho chân mày bước dặm dài riêng thôi…

Dù sao, trước khi để mày ra đi, lòng tao cũng có âm thần quyến luyến. Thôi để tao tặng mày một bài thơ tiễn chân bình sinh ly biệt. Thơ rằng:

‘Tiếc thay chút nghĩa cũ càng.

Đường chia hai ngã muôn vàn muối sương

Sớm hôm sầu dựng lạ dường

Tâm linh lão hủ còn mường tượng con.

Dẫu rằng biển cạn sông mòn

Ban sơ tri ngộ mộng còn trùng lai”

All’ ou mann ên y émoi

Prosthêseis tasd’ aras…

Dẫu sao ta cũng hết lòng

Tìm phương ngừa giúp long đong cho mày

Những nguyền rủa nặng hại thay

Mày đi quá lậm trong ngày phù du

Màu xanh thung lũng hư phù

Há đâu lếu láo lù lù hiện thân

Ấy nơi tấc cỏ mộng ngần

Trong lu hủ nọ nửa gần nửa xa

Nửa như mật tụ là hoa

Nửa như cay đắng ấy là giấm chua

Mai sau ví chẳng chịu chừa

Còn toan rờ rẫm thì thừa tai ương

Tiến lui giữa ngã ba đường

Từ đây cách biệt khe mương khôn tày

Giữa ta đây với thân mày

Một vùng khoảng rộng chia hai con đường

Nghe chăng, hỡi bé bỏng dường

Lưu ly khốn đốn còn thường hằng điên

Nếu mày  chịu bớt quàng xiên

Nghe ta bày tỏ một miền chân như

Thì xin mày hãy rằng từ

Mai đừng vi phạm đất lừ đừ kia

Cõi thiêng liêng đó mép ria

Phải nên kinh sợ mà chia xa lời

Chỉ riêng trong địa hạt ngồi

Chung cho thiên hạ thì lời mày được thốt ra

Còn riêng góc nọ kia là

Tuyệt nhiên chớ có nại hà ứng ngôn…

(Polla keleuthos eratuei

Klueis, Ô pollumokth’alata;

Logonn ei tin’iskheis

Pros éman leskhan,abtôn apobas,

Ina pasi nomos,

Phonei Prosthén d’aperoukou)

Ông cụ hổn hển ngậm ngùi nói xong như tạc hình một bồ tát ẩn hiện mô dạng ở bên miền lập ngôn tịch hạp thái thậm hoang liêu. Tôi đờ đẫn tê dại lắng nghe, nửa hiểu, nửa không. Duy có cảm tưởng dị thường rằng mình đã vô duyên đánh rơi mất một cơ hội phi phàm trong bình sinh miên bạc. Bất thình lình, tôi giác ngộ: Ông cụ già nọ mangmột linh hồn nào từ lịch kiếp lang thang vô sở tòng lai diệc  vô sở khứ…và đã nén lòng mình trong một thứ liên tồn hạ học lập ngôn.

Ông cụ còn viết một lá thư bảo tôi đem về giao cho người thúc phụ của tôi…Nghĩa phụ thảo nhứt hàm, chúc dư khiệt quy, chí ngô thúc phụ. Dư thụ hàm nhập phòng, nữ do ỷ song nghênh dư hàm tiếu…Tôi nhận lấy tờ thư quay về phòng, cô gái láng giềng còn tựa cửa đón tôi, ngậm cười ôi một cách…!!!

Tôi thẳng thắn đem sự vụ đầu đuôi ra nói cho cô bé biết:

-Hôm nay bị nghĩa phụ đuổi đi. Chẳng biết ngày sau còn có dịp nào cùng cô nương gặp gỡ tại chốn nào chăng?

Cô gái nghe tôinói thế, thì có vẻ không vui, ủ rủ đưa một ngón tay uể oải, ngập ngừng mà rằng:

-Đêm nay trời không có trăng. Anh chờ tôi mười một giờ khuya, thì chèo ghe nan ra chờ em ở phía sau nhà hẻo lánh nhé. Anh sẽ cắm sào đợi em ở chốn tịch mịch đó. sớm chầy gì em cũng sẽ len lỏi lách lau ra hội diện. Anh chịu như vậy chăng? Được chăng?

Tôi vội vã líu lưỡi đáp:

-Được . Được. Chịu lắm.

Nhận được lời phân phô của hồng nhan hương phấn ra như thế, cõi lòng tôi thấy thơm ngát như cờ reo chiêng trống dậy tưng bừng. Cảm thấy như được hồng ân từ thiên thượng chan rưới xuống hình hài. Bèn nô nức lui vào phòng ôn tồn gẫm lại cái lời kia của nương tử như hân hoan nhậu nhẹt một yến tiệc siêu phàm.

Thúc phụ cất vấn mà rằng:

-Mày hãy nói cho tao rõ, mày lấy tiền tiêu vào việc chi? Tiêu pha vào vụ chi? Đánh cờ bạc hả? Rủ rê bọn vô lại chơi bời hả? Đàng điếm phiêu bồng hả?
Tôi chỉ biết cúi đầu cung kính làm thinh nín im thin thít.Vì sợ nói sự thật ra, ắt là tiêu ma thanh danh của láng giềng tiên nga thiên nữ. Thì sao có thể được cho đành? Với cái cuộc rụng rơi tàn xiêu ngõa giãi kia?

(Dư tuy cung mặc, bất cảm đáp nhứt từ; khủng trực ngôn chi, tắc lân nữ tiên nga thanh danh ngõa giải , thị hà khả giả?-The only thing I could do was to maintain a respectful silence. I did not dare to answer one word, fearing that if I told the truth, the girl’s reputation would be ruied and shattered like clay tiles).

Một chặp sau, thúc phụ lại hỏi tiếp:

-Nào , nào! Nói cho cùng mày cùng đứa nào rủ rê cờ bạc lêu lổng chơi bời ra như thế?

Tôi vẫn ngồi nín im thin thít, như thế càng khiến thúc phụ nổi dóa thêm. Ông cầm cái ống điếu giơ ra đập tơi bời xuống trên vai tôi từng cơn tua tủa.

Tôi cắn răng chịu đau đớn, không dám rục rịch, mà cũng chẳng dám khóc lóc một giọt nước mắt bé bỏng nào.

Chờ tới lúc nhá nhem thao láo, cầm lòng chẳng được, tôi len lỏi men xuống bờ sông tháo chiếc ghe chài cá của nhà láng giềng. Vai tôi đau ê ẩm nhức nhối không thể tả. Quờ quạng chèo đi, hai tay hì hục, mà môi miệng thì liên tồn tụng niệm mà rằng:

-Đêm nay không cố gắng cùng cực để giáp mặt giai nhân, thì lỡ làng lời ước nguyện. Kể chi đau đớn thịt da? Kể chi xót xa xương cốt? Hai vai rời rạc đã đến nỗi nào? Cho dầu toàn thể hình hài có  tan rã ra nhà ma chăng nữa, há dễ mà lui? Há đâu mà dừng cuộc? Há chẳng hồ dễ mà bỏ cơn? Mà chấm dứt ân tình chiến trận đêm nay? Thế là tôi dồn tụ hết bình sinh miên bạc lại để trì chèo chống ghe nan trong một phen liên tồn rục rịch rất mực thong dong cõi lòng hơ hớ.

Tới lúc chạm vào miền mép căn nhà bí ẩn của giai nhân hồng môn le lói, thì chuông đồng hồ đổ tám giờ rưỡi.

Lòng tôi thư thái, cờ reo trống giục liên hồi, quên bẵng hết đau đớn gân xương và máu me da thịt. Tôi đặt mái chèo nơi một mép rìa căn nhà lá cỏ của giai nhân. Chờ đợi rất lâu. chằng thấy bóng hồng thì lo âu éo le khôn tả.

Chợt trời nổi một trận mưa như trút. Tôi bèn chèo ghe nan tới dưới lục ba tiêu, nơi một góc tường để ẩn núp (úp nẩng an cần). Chống chỏi gió mưa, đêm dài chờ đợi. cho tới canh tư, vẫn mang mang bặt tăm, chẳng thấy một bóng ma nào thấp thoáng, đừng nói chi là hình ảnh yểu điệu tiên nga!

Tôi trong lòng biết rõ là sự vụ có nham nhở gì trở ngại biến cố lôi thôi.Lòng đau xót khôn cùng, tôi co giò nhảy tòm xuống nước lạnh. Chẳng còn biết trời tròn hay đất méo, sơn hà đảo tứ hoặc điên tam! Bao nhiêu trận khờ thương dại nhớ, cuồng mộng si mơ, của thanh xuân sàm diên dục trích thảy thảy cùng chan hòa trong một sát na giá buốt mà tiêu tán theongọn nước xuôi dòng. Hỡi ôi ! Ôi hỡi! Hỡi ôi ôi! “ Tôi còn gì nữa là tôi! Thuyền quyên nàng vẫn là người thuyền quyên”.

I lost all sense of my surroundings and knew nothing until I gradually regained consciousness. Tôi mất trụi hết mọi thức giác về sự vật bốn bề ba ngõ bảy ngõ xung quanh, chẳng còn biết gì gì nữa cả mô mô tê tê coi tề chi ráo ráo! Cho tới lúc dần dà tiềm tiệm hồi tỉnh lại hỡi ôi!