Chương 8
Hồng danh sám Lễ
Phật
Đại sám hối văn giải
Toàn
văn nguyên là một trăm tám lạy, nên nói : “ Lễ Phật đại sám hối văn.
Với một trăm tám lạy, sẽ thấy bức biểu đồ ở sau.
Bổn
tánh vẫn chân không, hẳn không nhiễm nhờ một tiểm một hào gì ; chỉ bởi
một niệm vọng nổi lên, thành thử phát sanh ra nghiệp duyên cả mười
giới (bốn thánh sáu phàm). Do đó, hễ tâm sanh thì món món pháp sanh mà
món pháp sanh thì món món tâm sanh.
Cái
tâm nó chẳng phải khởi thì thôi, mà hễ nó phát khởi thì là có nghiệp.
nên Kinh Địa Tạng nói : “móng tâm động niệm, đâu chẳng là tội ! Kinh
ấy lại nói : “Làm ác kết nghiệp ác, làm thiện kết quả thiện”.
Phương chi từ có sanh ra đời nhẫn nay, mỗi niệm chẳng dừng, chỗ kết
tội nghiệp; nặng dường quả đại địa ! Nếu chẳng y như pháp sám hối thì
không thể tiêu trừ đặng !
Nên
Ngài Bất động Pháp sư, y nơi thánh giáo, nhóm chép các hiệu Phạt, suốt
soạn lời sám hối, khéo sắp văn nguyện cầu, để làm chân qui giúp ích
cho lớp con sám hối và thệ nguyện.
Đại
là Đại thừa sám pháp : phép sám hối của đại thừa. Gọi đủ là Sám Ma,
dịch là hối quá, gọi là Sám hối đó là gồm cả chữ phạn và Hoa sám thì
sám trừ nghiệp trước đời quá khứ, hối thì chẳng tạo tội mới đời vị
lai, nghĩa là đổi qua tu lại.
Lại,
Sám là pháp trắng, hối là pháp đen, nghĩa là với pháp trắng thì phải
tu, với pháp đen thì pháp bỏ. lại, sám hối là pháp trắng, chẳng sám
hối là pháp đen, pháp trắng là tịnh nghiệp, là trí thể của Phật giới,
pháp đen là nhiễm nghiệp là phiền hoặc của chín giới.
Bởi
vì tất cả chúng sanh đều bởi mê hoặc mà tạo nghiệp, do nghiệp rồi với
lấy khổ. Hoặc tức là phiền não của hoặc, nghiệp tức là các nghiệp
thiện ác về hữu lậu và vô lậu. Khổ tức là cái khổ quả về hai món sanh
tử của chúng sanh trong chín giới. Do ba điều : Hoặc, nghiệp, và khổ
đó, mà chịu mãi sanh tử, vẫn không thôi nghỉ được !
Song, có ba cách sám hối : một : Tác pháp sám hối, nghĩa là chọn chỗ
lập đàn, rước nhà Sư có giới đức, y theo luật làm phép, tự bay chỗ
mình đã gây các điều tội lỗi, chẳng đặng giấu che mảy gì. Đương lúc
nầy mặt trong đàn nghi thức, tai nghe yết ma, lòng không vấn vương
điều chi khác, tức nhiên có cái giới thể vô tác nó nêu trong tâm điền.
Do đó hễ trì giới thì giới thể nó tăng trưởng, mà phạm giới thì giới
thể nó hoại diệt ! nên sau khi sám hối chẳng nên gây lại tội mới nữa,
thì tội cũ kia có thể tiêu diệt đặng.
Hai
: thủ tướng sám hối. Với trong vùng trăm dặm, hoặc ngàn dặm, nếu chẳng
có nhà Sư có giới đức, thì chỉ tự mình với ngày đêm sáu giờ, đem ba
nghiệp : thân, khẩu, ý để thanh tịnh, hương về trước tượng Phật hay Bồ
tát, năm vóc gieo sát đất, như núi lớn nhào, bày cả tội lỗi, xoai tâm
quán tưởng, cứ như thế mãi cho đến ba năm hoặc năm năm, nhẫn đến một
đời nầy, kỳ cho được đích thấy có hào quan, hay hoa tất, hoặc Phật
hiện ra chứng giám cho, thì bao tội lỗi kia mới đặng tiêu diệt.
Ba :
Vô sanh sám hối. Rằng cái nghiệp là do nơi vọng niệm sanh khởi, nhưng
quán xét hiện tiền một niệm đây, nó chẳng ở trong, chẳng ở ngoài,
chẳng ở chính giữa, ba chỗ ấy đã không có, thì tội lỗi là vô chủ, là
chỗ bảo rằng : tâm mất tội cũng mất, thế gọi là chân sám hối.
Hai
pháp sám hối trước là sám hối bằng cách sự tướng, còn một sau đó là
sám hối bằng lý tánh. Với sự, thì riêng sám hối về bảy tội chi của
thân (3) và khẩu (4), đó là thuộc về tiểu thừa. Với lý thì gồm sám hối
cả ba tội tham, sân, si ba độc của ý thức, đó là thuộc về đại thừa.
Với
ba cách sám trên; nếu người lợi căn tu sám thì cả ba đều thành ra đại
thừa; nếu dùng một tâm ba trí, để chiếu một cảnh ba đế, đế lý như như,
trí chiếu rõ rõ. Sám một tội mà các tội đều sám luôn, mà các tội thể
đều được giải thoát, thế kêu là pháp tánh diệu sám, tức là pháp sám
của bực tối thượng thượng căn.
Phổ
Hiền Quán Kinh nói : “Nếu người muốn sám hối, ngồi ngay xương sống,
tưởng niệm cái thực tướng, các tội như sương móc, huệ nhật hay tiêu
trừ”. Tức gọi là “pháp tánh diệu sám” đây vậy.
Nay
lại ước theo Pháp Lục tức để phân thâm thiển : 1) Hoặc người chưa thấy
nghe được thánh giáo, tâm tánh toàn mê, thì chỉ nói là “lý tức”, chứ
chẳng gọi là sám hối. 2) Hoặc người đã thấy nghe được thánh giáo, rõ
biết các tội : tạo cũng duy tâm, sám cũng duy tâm, thì nói là “danh tự
tức” sám hối. 3) Người đã thấy nghe thánh giáo mà giữ gìn, tâm thành
quán chiếu. ân cần cầu sám hối, gọi là “quán hạnh tức” sám hối,
4)Người phá được kiến hoặc tư hoặc, gọi là “tương tợ tức” sám hối. 5)
Đối với vô minh, phá được từ phần, với pháp tánh, chứng được từ phần,
gọi là “phần chứng tức” sám hối. 6) phá hết vô minh, pháp thân tròn rỡ
tỷ như nền trời tạnh sạch, trăng tỏ tròn sạch, gọi là “cứu cánh tức”
sám hối. Nên Ngài Thiên Thai Đại Sư nói : “lên đến bực Đẳng giác còn
phải sám hối” thực thế.
Trong lục tức đây, “quán hạnh” thuộc về sự sám,vì hai cái thô hoặc là
kiến tư chưa đoạn, với cái lý tánh chân đế còn lờ mờ. “tương tợ tức”
thuộc về lý sám, do vì đã phá rồi kiến hoặc, tư hoặc đã thấy rõ lý
tánh chân đế.
Lại,
quán hạnh và tương tợ đều thuộc sự sám, do vì chưa phá cái vi tế hoặc
vô minh, chưa mở cái pháp tánh trung đạo, phải còn cần tu. Đến phân
chứng nhẫn đi, mới thuộc về lý sám, do vì đã phân phá đựơc vi tế hoặc
vô minh, đích thấy được pháp tánh trung đạo, mỗi niệm được thanh tịnh.
Nếu
chứng đến Cực quả Diệu giác, thì sạch hết ba hoặc mất hẳn hai tử (sanh
tử, niết bàn tử) vẫn từ biệt vô minh phụ tham ái mẫu, an trụ cõi
thường tịch quang, pháp tánh thanh tịnh, trí huệ viên minh, tỷ như
trăng đem trung thu, vì ánh sáng đâu chẳng tròn soi.
Nên
trong giáo pháp phân rành : nếu chưa đến bực phân chứng, là duyên tu,
còn đã đến bực phân chứng là chân tu. Duyên tu là; dùng trí để duyên
cảnh mà tu, vì lý sự chưa dung thông được, thì sám hối ấy thuộc về sự.
Chân tu là : lấy trí xứng với lý để tu, vì lý sự dung thông với nhau,
thì sám hối thuộc lý.
Than
ôi ! Chúng Tri Lưu ngày nay, vừa ra khỏi giới đàn, đã chẳng lạy chẳng
sám chẳng tụng gì hết, nghiễm nhiên ta đây là Phật tử rồi, nên thì
dụng của tín thí, lại càng tham sân ! Ngài Triệu Chu Đại Sư nói : “Đời
nay chẳng rõ đạo kiếp sau phải làm loài mang lông đội sừng, để đền nợ
đời trước” Xem đó há chẳng rùng mình ! nên cần phải sám hối.
Lại
có nhà Nho, xem chơi sách Phật chỉ biết tin lý cao thâm, để làm tài
liệu một món bác học mà thôi, đem lời Kinh Phật, để nhuận văn nhuận
sắc, còn những Kinh sách nói đến sám hối và tiểu thừa thì, chẳng để ý
đến, hoặc cho là dối. Thế là chỉ chuyên chấp nơi lý, mà ám muội nơi
sự, chớ có biết đâu mờ tối nơi sự đó, thì với lý cũng chẳng tỏ rõ gì
lắm ! ban đầu là do nơi mê đó mà chứa thành mê, kế đó dơni tội rồi
chứa thành tội, tâm càng mê mà tội càng sâu, tội càng sâu mà mê càng
chứa. Lời ngạn nói : “Thông minh trở bị thông minh trở bị thông minh
lầm !” khá vì những người ấy để ngâm vịnh.
Số
là người sám hối đó, đâu là ăn năn những điều chướng ngại đã gây từ
quá khứ và hiện nay, với sự chướng đã trừ rồi, là lý tánh liền sáng,
Nho giả nào bỏ sự chấp lý, hoàn toàn không bái sám, không tụng niệm,
hằng ngày sống ở trong hang vọng tưởng, tự hào rằng đắc bực bất sanh
bất diệt đó đặng không ? Không thể đặng. Vì lên đến bực Đẳng giác còn
phải sám hối kia mà, huống là hạng phàm phu ư ? Vậy phàm là người có
trí nên tự giác sát lấy.
3 pháp sám hối của Tiểu thừa
Ba pháp sám hối bực Đại thừa
Ba Pháp sám có sự và có lý
Tiểu
thừa dù chỉ sự sám, cũng vừa gồm lý sám, như trong pháp thủ tướng sám,
kỳ cho thấy được hào quang hoặc hoa, ắt phải tâm cùng tương ưng nhau
với lý tức, tợ tức của thánh chân đế. Còn bực đại thừa ắt phải trọn tu
cả ba pháp sám; có bực tối thượng căn, thì chỉ quán tưởng pháp vô
sanh, cũng chóng vượt lên bực Thánh đó là vì theo căn cơ hoặc lợi hay
độn thôi.
Lại
Tiểu thừa tuy chỉ sám bảy chi tội, mà với ba độc ắt cũng gồm sám luôn,
do vì là trước để dẹp cái ý nghiệp, thì thân nghiệp, khẩu nghiệp mới
có thể thanh tịnh được. Lại, với thủ tướng sám hối, cũng gồm cả lý sám
đó là vì nương nơi lý để dấy lên pháp quán.
Cốt
lại, ba món sám pháp đều do nơi lý để dấy lên, vì lý hay thành sự, có
sự sám tinh thành, thì lý sám mới tỏ rõ, lý sự viên dung, mới thực là
chân sám hối.
Phần kiến hoặc có tám mươi tám sử
Tám mươi bốn phẩm tử hoặc
Chúng sanh ở Dục giới, cái “hoặc” rất thô; chúng sanh của sắc giới và
vô sắc giới, theo mỗi chỗ (địa), “hoặc” của chúng dần dần nhỏ dần;
nhẫn đến chúng sanh ở cõi trời phi phi tưởng xứ, cái “hoặc” tuy rất
nhỏ, nhưng mà với chín phẩm rõ ràng khá thấy. Nên ba giới chín địa,
cọng có tám mươi mốt phẩm; cả phiền não của tư hoặc dầu thô dầu tế
cũng đều lấy cái sanh tử của ba giới, nếu đoạn hết tư hoặc ấy, thì dứt
sạch sanh tử tam giới, chứng quả thánh A La hán.
Còn
kiến hoặc là sự hiểu thấy mà đặng cải danh là dứt kiến hoặc, do chứng
Sơ quả Tu đà hoàn, khi thấy chân lý mà đoạn được kiến hoặc. Tư hoặc là
do tu mà đặng cái danh, bởi sau khi chứng Sơ quả, khi tu lại cái đạo
lý chân đế, mà dần dần đoạn dần.
Lại,
cố chấp lấy chỗ thấy biết của mình là kiến hoặc; điều yêu thương,
điều nghĩ nhớ nó xăng nhiễm với nhau là tư hoặc.
Lại,
tâm tưởng phơi phới lăng xăng thì thuộc về kiến hoặc ; điều yêu
thương, điều nghĩ nhớ nó xăng nhiễm với nhau là tư hoặc. Tỷ như ngọn
lửa nó hốt bay lên. Còn lăng xăng bốt bay mà đắm mắc thì tức là tư
hoặc. Tỷ như nước nó chìm xuống.
Đắm
mắc : Là trú trước nơi lục trần : Như nhãn thức đắm mắc sắc trần, nhĩ
thức đắm mắc thanh trần, tỷ thức đắm mắc hương trần, thiệt thức đắm
mắc vị trần, thân thức đắm mắc xúc trần, và ý thức đắm mắc pháp trần,
nghĩa là sáu căn dính mắc sáu trần, rồi ý thức chấp lấy làm tư duy
tưởng niệm, hễ trần nào thuận thích thì ưa thường mến tiếc, trái lại
là chán ghét thù nghịch.
Tam hoặc
Hai món sanh tử
Ba hoặc là cái nhân tạo nghiệp, hai tử (phận đoạn, biến dịch) là cái
quả chịu khổ, nhân hoặc tạo nghiệp, do nghiệp cảm quả, hoặc là do một
niệm vọng động thì mỗi niệm do cảnh mà mê, đã mê thì chỗ mà mỗi niệm
động lên đó, nó đều thành ra các nghiệp thiện hay ác, đã có các
nghiệp, ắt chịu lấy các quả khổ hay vui, thế nên trọn ngày vọng tưởng
chẳng thôi, thì quả báo sanh tử vô cùng.
Đức
Di Lặc nói : “trong một đờn chỉ, có 32 ức trăm ngàn niệm, cứ mỗi niệm
thành mỗi hình, một hình chịu một quả, nếu dứt một niệm, thì thiếu một
hình, từ đó dần dần, thanh tịnh khá hẹn được”.
Vã
lại, cái hoặc nó có khinh có trọng, nên phân làm ba hoặc, để định ngôi
thứ của Thánh và Phàm.
Số
là với kiến tư hoặc, thì chiêu cảm lấy cái thân phân đoạn sanh tử
trong ba giới; còn với trần sa hoặc; vô minh hoặc thì chiêu cảm lấy
cái lấy cái thân biến dịch sanh tử ngoài ba giới.
Đoạn
rồi hết kiến tư hoặc, thì chẳng còn chịu cái thân phận đoạn sanh tử,
ra ngoài ba giới, đắc cái “lý thiên chân”, làm Thinh văn thừa và Duyên
giác thừa. Còn đoạn rồi trần sa hoặc là bực quyền thừa Bồ tát; đoạn từ
phần vô minh hoặc là bực pháp tánh Bồ tát, đoạn sạch hết vô minh hoặc,
thì làm vô thượng Phật quả.
Đời
Tống nước Tây hạ, chùa Hộ quốc nhân vương, bộ Kim Cang, chức Pháp sư,
tên Bất Động nhớm chép.
(tức
là : Mông sơn cam lộ Pháp sư tác thí thực văn, cũng Ngài đó)
Tống
: Chánh thống. Vua Thái Tổ họ Triệu, tên Khuôn Duẫn, người xuất thân
nơi thành lạc Dương làm quan nhà Châu đến chức Quy đức quân tiết độ
điện tiền đô điểm giản, về sau, nhân trận trần kiều việc binh biến
chuyển, được các tướng sĩ đồng thôi tôn lên, bèn được nhà Châu nhường
ngôi mà có cả thiên hạ, đóng đô nơi Biện lương, đó là triều Bắc Tông
Truyền đến vua Khâm Tôn kể có chín xị quân chủ, mà hai vua là Huy Tôn,
Khâm Tôn đều bị nước Liêu Kim bắt cầm về phía bắc, em Khâm Tôn là
Khương Vương đến thành nam kinh tức vị là vua Cao Tôn. Vua Cao Tôn lại
sợ giặc Kim dấy binh, nên chạy qua Lâm an dựng thủ đô, ấy là Triều Nam
Tống, truyền được bảy chủ rồi mất nước.
Tây
hạ : do từ ban đầu nhà Đường, phía Tây bắc biện hộ họThác bạc đến hàng
phục, rốt nhà Đường ông Thác Bác Tư Cung trấn nơi Hạ Châu, bình định
được giắc Hoàng Sào nên có huân công, cho quốc tánh là họ lý, là chức
Tiết độ sứ nơi châu Hạ châu Tuy, cháu con mỗi đời được noi theo tước
hàm (như Công, Hầu, Bá, Tử, Nam), đến đời Thạch về sau, chưa hề vào
triều ra mắt.
Mãi
đến đời Tống Thái Tổ, ông Lý Kế Bổng đem đất bốn châu : Hạ, Ngân, Tuy
và Hiệu hiến cho nhà Tống, lại các anh em họTần oán giận, tình nguyện
lưu lại ở luôn nơi Kinh sư của Tống, Thái Tổ ban cho quốc tánh là họ
Triệu, tên Bảo Trung, cho làm sứ nơi năm châu là : Hạ, Tuy, Ngân, Hựu,
Mật. Thuở vua Chân Tôn, em ông Bổng là ông Kế Thiên đến hàng đầu, vua
cho quốc tánh là Triệu Bảo Các, trao cho chức Ná Sát sứ Châu Ngân,
Quán không được bao lâu, y lại làm phản; cháu nội của y là ông Ngươn
Hạo là một tay rất khéo dụng binh, tự xưng Hoàng đế, quốc hiệu là Hạ,
tức là Tây hạ.
Từ
trước lại nay, hoặc lúc hàng đầu, có khi làm khản không nhứt định, vua
Tống Nhân Tôn dùng hai ông Hoàng Kỳ, Phạm Trọng Yêm làm kinh lược từ
đó bờ cõi đất Thiểm Tây mới được tạm yên, cứ mỗi năm ước định đem hai
mươi lăm vạn kim để cầu hoà. Sau đến thời Vua Lý Tôn bị đại bnh của
Bắc triều diệt đi, nước Tây hạ bèn mất.
Chùa
Hộ quốc nhân vương vị trí tại Hạ châu ; Bộ Kim cang là một trong năm
bộ Du Già (sẽ rõ biểu đồ tứ phương tứ Phật sau). Bất động là danh của
Pháp sư, Sư nguyên là người bên Tây vực, có công tu pháp “Kim Cang bộ”
rất thuần thục, và đem pháp ấy hoằng truyền ra.
Sau
đã qua đến nước Hạ Châu (Tây hạ), được vị quốc chủ ở đây trọng đải,
thường tụng Kinh Hộ quốc nhân vương rất linh nghiệm, do vì có lòng hộ
quốc hựu dân nên hạ chủ tặng biển ngạch chùa là Hộ quốc nhân vương tự.
Sư y
theo Kinh tam thập ngũ Phật danh, và lễ Sám văn trước thêm năm mươi ba
Phật, sau kế tiếp Phổ Hiền thập đại nguyện kệ, cọng thành một trăm lẽ
tám lạy, là để kỳ cho đoạn tất một trăm lẽ tám điều phiền não. Văn
Mông Sơn cũng do Sư nhóm chép ra.
Than
ôi ! gần trăm năm lại và đến sau này nữa, các Chùa chiền am viện ở hải
nội, đều tuân làm thường khoá, thế thì, với cái công huân hậu đức của
Sư, há có thể ý nghĩ miệng bàn đặng ru ?
Đại từ đại bi thương chúng sanh
Đại hỉ đại xả giúp mọi loài
Tướng tốt rực rỡ để đẹp mình
Chúng con chăm lòng nghiêng mình lạy,
Đó
là khen công đức thân tâm của chư Phật.
Hai
câu trước : khen Phật tâm. Câu ba : Khen thân Phật.
Câu
bốn cả chúng cúi lạy. Từ, Bi, Hỷ, Xả là bốn cái tâm không lường. Do
bốn cái tâm đức ấy, thể nó đều giáp pháp giới, nên nói là Đại. Nghĩa
là từ tâm của Phật tuỳ nơi căn có rộng ra thuyết pháp phổ thí phước
vui Niết bàn. Nên nói là Đại từ, Phổ biến vớt cái khổ sanh tử, nên nói
là Đại bi. Hễ là chúng sanh được sự hữu ích, thì Phật tuỳ hỷ vui mừng,
nên nói là Đại hỷ. không ác nào chẳng bỏ, không thiện nào chẳng làm,
nên nói là Đại xả.
Lại,
Phật đủ ba duyên từ bi, nên nói đại từ đại bi. Tánh đã diệt sự mừng
bỏ, mà đâu chẳng hỷ xả, nên nói là đại hỷ đại xả. Đề lớn của bốn tâm,
lớn mà không còn chi lọt ra ngoài, với bề dọc thì tột ba đời, với bề
ngang thì giáp mười phương, nên nói là Tứ vô lượng tâm.
Mẫn
(thương) : lân mẫn. Tế (giúp) : tế độ. Chúng sanh : các pháp (sự này
vật nọ) hiệp lại với nhau để sống, thì gọi là chúng sanh, là nói : cái
thân đây, nó từ nơi tinh cha huyết mẹ và nghiệp thức của mình, cả ba
nhân duyên hoà họp nhau mà sống. Lại là năm ấm mượn lẫn với nhau, ráp
chung lại mà có ra cái thân, đã có thân đây, thì sanh diệt chẳng dừng,
nên nói là chúng sanh (năm ấm rõ nơi bản đồ trong tâm Kinh).
Hàm
thức (mọi loài) : giữa thế giới, từ trời đến người, dưới đến cầm thú,
bò, bay, máy, cựa, phàm những loại hay cử động đó, đều hàm có hình
thức (tánh biết), nên nói là Hàm thức.
Tướng hảo quang minh (tướng tốt rực rỡ) : Phật Ngài thị hiện ra hoặc :
đại thân tướng, tiểu thân tướng, đều đủ uy đức quang minh. Tuỳ theo
căn cơ mà hiện thân đủ có ba phẩm tướng hải ba phẩm tôn đặc.
Chí
tâm (chăm lòng) : thống nhứt một lòng thành. Quy mạng lễ (nghiêng mình
lạy) : Ngài Bất Động Pháp Sư nhóm chép văn đây, nguyên làm một trăm
tám lạy, để tiêu biểu dứt một trăm tám điều phiền não, chớ phi như
ngày nay các phương chỉ quỳ đọc mà thôi.
BA PHẨM TƯỚNG HẢI
BA PHẨM TÔN ĐẶC
Một trăm lẻ tám lạy
Lòng từ bi duyên ba cõi
NAM MÔ
QUY Y KIM CANG THƯỢNG SƯ
Cung
kính cúi lạy ngôi Kim Cang Thượng Sư.
Đó
là lạy đức Giáo chủ Thầy cả ngôi Tam Bảo vô thượng.
Tiếng Phạn : Namah – Nam. Dịch : Kính lễ, độ ngã, Quy y. Nghĩa là lời
của chúng sanh hướng về Phật, thốt tiếng chí tâm quy y tín thuận. còn
chư Phật đối với chư Phật mà xưng là Namah (nam mô) đó, thì nghĩa là
Kinh bố: giựt mình sợ hãi ! Là nói : Với cái điều hiểm nạn sanh tử rất
khá kinh sợ ! kíp phải cứu tế tất cả. Nam mô quy y là tiếng Hoa và
Phạm hiệp chung lại để xưng.
Phản
tà pháp là QUY, nương chánh đạo là Y, nghĩa là phản với
điều sanh diệt, tà kiến của thế gian, y nơi vô thượng Tam Bảo của xuất
thế gian, để cầu giải thoát.
Kim
Cang Thượng Sư đó, là đức Tỳ Lô Giáo chủ, tức là ngôi Nhứt thể Tam Bảo
của tự tánh, làm đức Du Già Đại Bí Mật Giáo Chủ, vì ngôi Vô tận Tam
Bảo do đây xuất sanh.
Lại,
bốn phương bốn Phật, tất cả Thánh Hiền đâu chẳng do trong tâm Tỳ lô
Kim Cang đây để phát sinh ra.
Tiếng Phạn : Vairocana (Tỳ Lô Cha Na), dịch : Biến nhất thế xứ (khắp
tất cả chỗ), tức là Pháp thân Phật. nghĩa là thể của pháp tánh rất
thanh tịnh giáp tròn, vì là lấy pháp giới làm thân. Số là Pháp tánh có
bổn giác thường chiếu, tức là “Tự tánh Phật bảo” ; Pháp tánh có vốn đủ
các pháp, tức là “ Tự tánh pháp bảo”; bổn giác cùng các pháp viên dung
không hai, tức là “Tự tánh Tăng bảo”. Song nhất thể Tam Bảo đây, là vị
Thượng Sư tôn của tất cả Hiền Thánh.
Tức
như Kinh nói: “Pháp là Thầy của chư Phật”. Thực thế. Nay muốn cầu sám
hối; ắt phải quy y trước đã.
Bốn
phương bốn Phật
Tứ
phương, tứ Phật, tức là nhứt tâm tứ trí, cả bốn trí đều do trong thể
thanh tịnh pháp giới trí để lưu lộ ra, mà Kim Cang Thượng Sư tức là
Trung phương Tỳ Lô Cha Na thanh tịnh pháp giới trí. Lại tên là pháp
tánh, tánh toàn là Trí, trí khắp pháp giới, không pháp nào chẳng đủ,
tất cả hiền, thánh, đâu chẳng quán xét pháp tánh đây để thành tựu.
Kinh nói “Thầy của chư Phật là pháp đấy”.
(Khoa Du già nói : Ta cùng pháp giới tất cả chúng sanh, từ nay bắt đầu
kể đi, nhẫn đến trong thời gian chưa chứng Bồ đề, thệ nguyện quy y Kim
cang Tam Bảo).
QUY Y PHẬT, QUY Y PHÁP, QUY Y TĂNG
Đó
là cúi lạy ngôi Biệt tướng Tam Bảo.
Ngôi
“Nhất thể Tam Bảo” thì thuần là lý tánh; ngôi Biệt tướng Tam Bảo, là
sự tướng. Danh tuy có ba, Tánh chỉ một thể, thể dù là một, mà dụng là
phân thành Tam Bảo, vì đâu chẳng khắp ích cho chúng sanh.
PHẬT : Giác chiếu, với nghĩa phân có ba : 1. nếu hay giác chiếu
được cái thể trống vắng nơi tâm mình, vẫn thanh tịnh, vẫn vô sanh, gọi
là “giác tự” ; 2. Do tự giác đó, hay khiến chúng sanh giác hiểu tự
tâm, gọi là “giác tha” ; 3. Tự tánh tròn tột, chúng sanh tròn độ, với
hạnh thì tròn đầy, tuy vắng mà tròn soi, tuy soi mà tròn vắng, gọi là
“giác mãn”. Với ba giác đã tròn, ấy gọi là Phật, tức là chư Phật ở
thập phương thế giới.
PHÁP : Pháp tắc, cả thiện ác của ba giới, là pháp thế gian; lẽ vô
sanh của Tam thừa ; là pháp xuất thế gian. Thể bình đẳng, tâm từ bi,
là pháp của Phật giới, cốt lại : Pháp thập giới thập như nó bao quát
hết cả, vì Phật thuyết ba tạng các Kinh, đều nói các pháp của thập như
thị.
TĂNG : Hoà họp, Tăng chúng nhóm họp, hoặc nhiều hay ít, vì phải
hành đạo hoà hiệp, tức như các Thánh : Bồ tát, Duyên giác, Thanh văn
và là người phàm đi xuất gia làm tu sĩ đó.
Đối
với ngôi Biệt tướng Tam Bảo, người mà năng quy y đó, thì vẫn lìa được
khổ tam đồ, ắt đặng quả vô thượng Phật đạo
TAM GIÁC
TAM ĐỒ
Lý tức là tánh, sự tức là tướng, là chỗ bảo rằng 100 giới, 1.000 như,
3.000 tánh tướng, chỉ nói thế gian và xuất thế gian, thì đã bao quát
hầu hết tất cả các pháp, đâu chẳng ở nơi một niệm hiện tiền của người
nó thâu gồm hết. Một tâm niệm ấy, tức Tổ Thiên Thai gọi là cái cảnh
chẳng nghĩ bàn, do vì không pháp nào nó chẳng đủ. Nếu người mà hay trở
lại quán xét lấy một niệm ấy, mà với cái tâm năng quán, đương thể nó
tức là không, tức là giả và tức là trung, với cái cảnh sở quán, đương
thể nó tức chân, tức tục, vả tức trung, mà với Phật địa vị ta có thể
từ cấp tiến lên được.
Cái
nhứt tâm hiện tiền, của chúng ta đây nó vốn đủ mười pháp giới, cái thể
của mỗi giới lại đủ mười, mười lần mười là thành đặng 100 giới. Mỗi
mỗi giới đủ mười như, 100 giới thì thành 1000 như, nên gọi là trăm
giới nghìn như.
Lại,
trải qua ba xứ là : Chúng sanh, ngũ ấm, quốc độ, mỗi xứ đều 1000, như
thế thì thành 3000 tánh tướng. Tánh là lý đủ 3000, tướng là sự tạo
3000 họp lại đều ở nơi tâm một niệm hiện tiền của chúng ta vậy thôi.
Chúng ta nếu hay quán xét cái nhứt niệm hiện tiền đó, thì cái năng
quán cái sở quán vẫn là nhứt như, pháp của Phật và pháp của chúng sanh
đâu chẳng trọn đủ. Nên Tổ Thiên Thai làm pháp chỉ quán, phân mười thừa
quán pháp : Pháp thứ nhứt tức quán xét một niệm đây nó là cảnh bất tư
nghị.
Hỏi
: Danh Nghĩa mười như như thế nào ?
Đáp
: Kinh Pháp Hoa nói : “Tướng như thế, tánh như thế, thể như thế, lực
như thế, tác như thế, nhân như vậy, duyên như vậy, quả như vậy, báo
như vậy, và bổn mạt cứu cánh cả thảy như vậy”, đó là nói về cái danh.
Còn về nghĩa thì chú giải rằng : “Tướng” là do cứ bên ngoài xem mà có
thể biện biệt; “tánh” là do cứ bên trong, tự phần nó chẳng đổi; chủ
chất là “thể”; công năng là “lực”; cấu tạo là “tác”; gây cái nhân là
“nhân”; giúp cho nhân là “duyên”; gây cái quả là “quả”; trả cái quả là
“Báo” : cái tướng ban đầu là “Bổn”, cái báo về sau là “mạt”, sự lý có
chỗ về đến là “cứu cánh” v.v…Như thế mười như, mỗi giới lẫn đủ, nhẫn
đến trọn ngày : một động, một tịnh, một sự, một vật gì, đâu chẳng đủ
mười như ấy.
Vả
lấy về giới của con người để so ra : Như hình tướng của người là
“Tướng”, với tánh phận của nhân thân, chẳng thể đổi làm vật chi khác
là “Tánh” : cái chất cốt nhục của nhân thân đó là “Thể”, người có cái
dụng thiện ác đó là “Lực”, dấy tạo ra thiện hay ác đó là “Tác”, tạo
thiện là gây cái nhân thiện, tạo ác là gây cái nhân ác, đó là “Nhân”,
gây lành ắt cần duyên lành giúp nhau, gây dữ ắt cần duyên dữ giúp
nhau, đó là “Duyên”, cái nhân gây lành ắt kết quả lành; cái nhân gây
dữ kết quả dữ, đó là “Quả”, báo ấy, như chỗ ra làm của người đời : về
loại lành nhiều lắm, loại dữ cũng nhiều, như con người : tướng giàu
mỗi mỗi chẳng đồng, tướng sang mỗi mỗi chẳng đồng, tướng nghèo, tướng
hèn cũng mỗi mỗi chẳng đồng, với quả dù đều gọi là người, mà với báo
thì phân ra có tốt có xấu thượng hạ, đó là “Báo”, tướng người là cái
“gốc” tạo nhân, chịu báo là cái “ngọn” với quả, cứu cánh quy thú : tức
là cái tánh chất “Cang thường ngũ giới”, là cái lý nhân đạo chỗ về.
Đó
là mười Như của Nhân giới, nói lên mười Như của Nhân giới, mà cả mười
Như của chín giới (Phật, Bồ tát, Duyên giác, Thanh văn, Thiên, Tu la,
Địa ngục, Ngạ quỷ, Súc sanh) kia đâu chẳng lẫn đủ, nhẫn đến nói lên
một mảy sự chi cũng đều đủ mười Như. Bởi vì ngoài mười Như riêng không
còn khá đặng một pháp nào nữa. Vậy nói lên mười giới mười Như đây, chỉ
là đương một niệm của người mà thôi.
Thế
nên Tổ Thiên Thai Đại Sư dạy người chỉ quán một niệm tức không, tức
giả, tức trung, thì cả mười giới các pháp tánh tướng đâu chẳng đủ nếu
hay từ đây tinh tiến thì thẳng tiến lên bực Thánh không ngờ nữa.
PHÁP
QUÁN MƯỜI THỪA
1)
Quán cảnh bất tư nghị - Tức một niệm hiện tiền, là cảnh mầu sở
quán.
2)
Chính phát tâm bồ đề - Nương trên cảnh mầu, để dấy cái thế
nguyện lớn.
3)
Thiện xảo an tân chỉ quán – Khéo dùng pháp chỉ pháp quán, để an
trụ lòng đạo.
4)
Phá pháp khắp - Lấy ba pháp quán hay để phá khắp cả các pháp
vọng mê.
5)
Biết thông tắc – Sanh diệt pháp ác đó là bế tắc, vô sanh pháp
lành đó là khai thông.
6)
Đạo phẩm điều thích – Ba mươi bảy phẩm đạo phẩm để điều hoà cho
định và huệ quân bình với nhau.
7)
Đối trị giúp mở - Với chánh đạo khó phát triển, nên cần phải có
trợ đạo.
8)
Biết ngôi thứ - Biết được ngôi thứ của Thánh hiền, đặng khỏi
cái lỗi thượng mạn thối lui.
9)
Hãy an nhẫn - Gặp cảnh thuận nghịch, tâm chẳng động, có thể
tiến lên bực Thánh.
10)
Lìa pháp ái - Chớ chấp yêu pháp tương tợ, mới có thể tiến lên
bực sơ trụ pháp tánh.
Đồng thể Tam Bảo
Ngôi
Đồng thể cũng gọi là ngôi Nhứt thể, là cái pháp thân của Phật. Biệt
tướng của ngôi Tam Bảo, là cái tướng của Báo thân Ứng thân của Phật.
Song tánh tướng của chư Phật vốn là nhứt như, nguyên không hai ba, chỉ
nhân vì căn cơ của chúng sanh có riêng biệt, nên đức Như Lai Ngài đối
trong một thể mà phân ra ba thân, Đồng và Biệt ba Bảo để ứng cơ
thuyết pháp. Tuy có Đồng thể và Biệt tướng, mà đâu chẳng tại trong tự
tâm của chúng ta sẵn đủ cả. Thế thì, nay quy y đây tức là quy nơi đồng
và biệt Tam Bảo trong tự tánh.
Con nay phát tâm sám hối đây, chẳng vì cầu cho mình sẽ hưởng phúc báo
ở nhân gian và thiên thượng, hay là quả Thánh Thanh văn, Duyên giác,
nhẫn đến các vị Bồ tát bền quyền thừa; mà duy chỉ nương nơi bực Tối
thượng thừa, phát tâm bồ đề, để nguyện cùng pháp giới chúng sanh, đồng
một thời đều đắc bực vô thượng chánh đẳng chánh giác. (Tức là đại đạo
của Phật quả ; viên giáo, bực Sơ trụ, Biệt giáo mới đầy đủ đắc đạo “vô
thượng chánh đẳng biến chánh giác” đây.
Đây
là phổ vị chúng sanh mà phát nguyện.
Con : Người bái sám chính tự mình xưng hô. Phát tâm : Dấy
cái tâm tu chứng lên quả Phật vô thượng chánh đẳng biến chánh giác.
Bất vị tự cầu : Phi như các thánh Nhị thừa chuyên vì tự cầu cho
mình ra khỏi tam giới, mà là con nay khắp vì pháp giới chúng sanh một
giờ đồng thành đạo Phật, Nhân gian thiên thượng : Nói trời và
người là đã khắp trùm lục đạo, do lục đạo duy người và trời là hưởng
phúc thắng hơn các đạo kia, nên riêng nói lên nhân gian thiên thượng.
Song, các Trời còn có cái khổ năm suy tướng hiện, nhẫn đến trời Phi
phi tưởng ở trên đảnh thượng giới, sống rất lâu tám vạn đại kiếp, đến
khi hưởng hết phúc còn đoạ làm thân con chồn có cánh biết bay (là ông
Uất Đầu Lam Phất đó), huống chi loài người và Tu La, Súc sanh, Ngạ
quỷ, Địa ngục ư !?
Bởi
vì chúng sanh ở Địa ngục, chịu các khổ : lửa đốt, giá lạnh v.v… không
một giờ tạm ngừng, chúng sanh ở trong Ngạ quỷ cả trăm ngàn muôn kiếp,
chẳng hề nghe đến cái tên nước cháo, thường chịu những khổ đói khát !
chúng sanh trong loại Bàng sanh, thường chịu mọi khổ giựt mình sợ hãi
vì bị ăn tươi nuốt sống lẫn nhau ! các Thần A tu la thường chịu cái
khổ ưa chiến đấu bị chặt tay chặt chân. Chúng sanh giữa nhân đạo, thì
thường chịu mọi điều thống khổ : sanh lão bịnh tử ưu bi phiền não.
Ví
dẫu tu chứng đến các Thánh : Thanh văn, Duyên giác, đã ra khỏi ba
giới, hết sanh tử phiền não, nhưng còn sa trệ nơi Niết bàn không tịch,
không thể ra nơi cảnh giả để độ sanh.
Dầu
là bực quyền thừa Bồ tát, đã phát khởi cái đại tâm phổ hoá chúng sanh,
nhưng còn có cái vô minh hoặc chưa phá được, thì chưa phải cứu cánh.
Con
nay phát tâm bái sám đây, nhẫn có chút công đức nào bằng mảy lông hột
bụi, cũng phổ nguyện các pháp giới chúng sanh một giờ đồng đắc đạo
Phật tam miệu tam bồ đề, đến sau đó mới thôi.
Cung kính cúi lạy mười phương tột cõi hư không tất cả chư Phật.
Cung kính cúi lạy mười phương tột cõi hư không tất cả tôn pháp
Cung kính cúi lạy mười phương tột cõi hư không tất cả Hiền Thánh Tăng.
Đây
là quy y các ngôi Tam Bảo nhiều đến vô cùng vô tận.
Mười phương : Đông, Nam, Tây, Bắc, bốn góc và thượng phương, hạ
phương.
Như
từ phương Đông thẳng đi với hư không chẳng khá hết, thế giới chẳng khá
hết, một thế giới là một đức Phật, thì với chư Phật chẳng khá hết, mà
với pháp bảo và Tăng bảo cũng chẳng khá hết. Đó là kể một phương đông,
còn chín phương kia cũng như thế.
Thế
thì với : Mười phương hư không, và ngôi Tam Bảo nữa có thể cùng tận ru
!
Tất cả : Là lời khắp gồm. Con nay vận cái tâm làm pháp quán tưởng
quy y tất cả vô tận ngôi Tam Bảo, để cầu cho ta với chúng mau thành
quả vô thượng bồ đề.
Chỉn bởi, với “Tự tánh chân không” trong ngần vắng lặng, lại bỗng mê
mờ đi là mà ra cái ngoan không mù tối; với tự tánh mỗi sự viên dung,
lại bỗng mê mờ đi làm ra cái thế giới phân cách khác lạ nhau ! Nếu hay
giác ngộ trở lại, thì hiện tiền một niệm đó, vốn là tinh minh tức là
nghĩa vô tận chư Phật ; hiện tiền một niệm đó, thể nó vốn trống vắng
tức là nghĩa vô biên hư không: hiện tiền một niệm đó nó đủ các sự công
đức, tức là nghĩa viên dung thế giới.
Ngài
Trí Giả Đại Sư nói : “Thoạt vậy một niệm, tức đủ pháp mười giới mười
như, ngoài một niệm ra không còn những gì bằng một sợi tóc sợi lông
nữa”.
Chúng ta hiện tiền phát cái tâm quảng đại, để khắp lạy vô tận pháp
giới Tam Bảo, thì với vô tận pháp giới, và vô lượng Tam Bảo, chỉ ở
trong “Nhứt niệm tâm” không thiếu không dư. Như thế quán tâm lạy tụng,
thì nghiệp đời trước hoàn toàn tiêu diệt, tỷ như nước sôi đổ vào khối
nước đá.
Kính lạy các đức Như Lai đủ cả mười hiệu : Ứng cúng, chánh biến tri,
Minh hành túc, thiện thệ, thế gian giải, vô thượng sĩ, điều ngự trượng
phu, thiên nhơn sư, Phật, Thế tôn.
Đó
là xưng dương đảnh lễ mười hiệu của chư Phật (88 vị Phật).
Mười
hiệu là phổ thông, vì mỗi đức Phật đều đủ có cả, nên xưng trước nhứt.
Như lai : Tánh của Pháp thân, thể vẫn chẳng động gọi là Như; bi
trí hiện ra thân, hào quang, diệu dụng khắp soi, gọi là Lai (tức Ứng
thân và Báo thân).
Pháp
thân như cõi hư không, thanh tịnh vốn sẵn, không lại khong đi; bi trí
như mặt nhựt, sáng suốt khắp soi, đâu chẳng khắp giáp. Chúng sanh tuy
thấy Phật có cái tướng ứng thân, và báo thân mà chưa thấy được pháp
thân, vì pháp thân thuần và lý, hẳn không hình tướng, thường vẫn trong
vắng sáng và vắng không hai, tức gọi là Như lai.
Với
ba thân : Pháp, Báo, Ứng đã rõ ở Nhị thời cúng dường nghi, và Kinh Di
Đà cũng có biểu đồ.
Ứng cúng, Ứng : Chịu. Các bực Thánh bực Nhị thừa mới đoạn được
phiền não của kiến hoặc, tư hoặc, thoát liễu cái thân phân đoạn sanh
tử, thì chỉ chịu (ứng) người và trời cúng dường, nên gọi là “Bán ứng
cúng”. Đức Như Lai đã dứt trọn ba hoặc (kiến hoặc; tư hoặc; vô minh
hoặc), trừ hẳn hai biên sanh tử (phận đoạn và biến dịch), muôn đức
trọn thành, phúc huệ đầy đủ, khắp chịu (Ứng) chín cõi cúng dường, nên
gọi “toàn ứng cúng”.
Chánh biến tri. Chánh : Trung đạo. Biến : Không có hai bên. Tri :
Viên dung ba trí. Vì Phật đối với hai bên, trung đạo chăng chẳng rõ
biết. bởi chúng sanh trong sáu ngã đèu chấp trước nơi bên có; các
Thánh trong Nhị thừa sa trệ nơi bên không; Bồ tát bền quyền thừa, trụ
nơi “chỉ trung lý tánh”, các vị pháp tánh Bồ tát, sáng lần từ phần
“tròn trung lý tánh”, bực Diệu Phật quả thì, với hai bên chẳng chấp
trước, với trung đạo chẳng an trụ, ráo rốt không chỗ nào chẳng dung
hoà, thế là viên dung ba đế cả.
Minh
hành túc,Minh : tức là tam minh, nghĩa là thiên nhãn minh, thì thấy
biết được cả đời hiện tại. Túc mạng minh thì thấy biết cả đời quá khứ.
Lậu tận minh thì thấy biết cả đời vị lai. Hành : tức lục độ, bởi Phật
từ vô lượng kiếp tu sáu độ, muôn hạnh, công chứng đến tròn tột, ba
minh rỗng suốt.
Thiện thệ, Thiện : khéo. Thệ : Qua. Nghĩa là Phật Ngài dùng cái chánh
trí phá hết ba hoặc, khéo ra nói thế gian mà thành quả Phật, đã thành
Phật quả, tuy lại cõi nầy hoá hiện thân ra, mà chẳng còn bị nhiễm nói
nơi sanh tử.
thế
gian giải, thế gian : Là các pháp hữu lậu, xuất thế gian là các pháp
vô lậu, mà những pháp ấy, trí của Phật đâu chẳng hiểu rõ sáng suốt.
Vô
thượng sĩ : Với chín pháp giới, không một ai có thể cùng sánh vai với
Phật, vì Phật là bực độc nhất vô tỷ, mà lại hay phổ biến ứng hiện cả
chín giới kia.
điều
ngự trượng phu : Đối với chúng sanh có tánh nhu nhược, Phật ngài điều
hoà khiến được dõng tiến; với kẻ có cái tánh cang cường, Phật ngài ngự
trị uốn nắn khiến cho khiêm thuận, tức là đại trượng phu điều ngự
chúng sanh. Lại, thân của Phật đủ cả tướng tốt vi diệu, nên nói là
Trượng phu. Trong kinh thi, lời chú rằng : Vả có cái đức phó tướng, mà
có thể nương tựa, gọi là trượng phu. Phó : Sư phó ; phó tướng đều là
nghĩa giúp : Đem đức nghĩa ra giúp cho chúng được nương tựa. Vậy biết
: Trượng phu là bực Sư phó.
Thiên nhân sư : Phật làm vị Đạo Sư của thiên thượng lẫn nhân gian lại,
với chúng sanh ở bốn ác đạo thì khó tế độ, vì chúng bị nghiệp báo làm
chướng ngại; với chúng sanh ở thiên đạo, nhân đạo thì dễ hoá độ, nên
gọi là thiên nhân sư, vì tối hậu thân thì ở cung Trời Đâu suất để độ
các trời giáng sanh xuống Ấn độ để giáo hoá chúng nhân, Phật nào cũng
thế.
Phật, cựu dịch tắt gọi là Phật ; tân dịch đủ gọi là Phật Đà. Tiếng
Phạn là Buddha (Phật Đà), dịch là giác giả, hoặc Tri giả, Giác có hai
nghĩa : giác sát và giác ngộ. Giác sát phiền não, chẳng cho nó làm hại
tâm thần, tỷ như người đời giác tri kẻ làm giặc, để mà phòng, nên gọi
là giác sát, ấy gọi là nhất thế trí. Giác tri sự lý của các pháp, lảu
lảu phân rành, tỷ như hết mê mộng đã thức, gọi là giác ngộ, thế gọi là
nhứt thế chủng trí. Đủ có ba giác, như biểu đồ trước đã rõ. Nghĩa là
hay phổ giác chúng sanh, để về nơi chân giác.
Mười hiệu Phật phổ thông
Bộ
Thành Luận, thì lấy hiệu vô thượng sĩ và hiệu Điều ngự nhập chung làm
một hiệu; Phật, Thế Tôn làm hai hiệu. vì rằng ngôi rất không trên,
trọn hay điều phục chúng sanh. Còn bộ Đại luận, thì đem vô thượng sĩ
điều ngự phân ra làm hai hiệu, Phật thế tôn nhập chung lại làm một
hiệu. Vì rằng Thế Tôn là tổng hiệu do đủ mười hiệu trên, thì thế xuất
thế gian mới xưng là độc tôn.
Mười
hiệu đây là hiệu phổ thông của chư Phật, vì Phật nào cũng đồng xưng
thế. Còn như hiệu Di Đà hiệu Thích Ca v.v… là hiệu riêng của chư Phật,
vì mỗi đức Phật danh đều khác.
Từ
đây sắp xuống, chính là lễ bái 89 đức Phật (vì thêm đức A Di Đà, thành
số tám mươi chín Phật), phân làm ba phần : 1/53 Phật, 2/35 Phật, 3/một
đức A Di Đà Phật.
Với
số 53 Phật, Kinh Quán Dược Vương Dược thượng nhị Bồ tát nói : Bấy giờ
ông Dược thượng Bồ tát làm hành giả xưng nói đời quá khứ, danh hiệu
của 53 Phật, thưa với chúng rằng “các pháp tử ! đời quá khứ có Phật
tên là Phổ quang, kế có Phật tên là Phổ Minh, kế có Phật tên là Phổ
Tịnh v.v… nhẫn đến kế có Phật tên Nhất Thế Pháp Tràng Mãn Vương”. Ông
Dược Thượng Bồ tát thuyết kể danh hiệu của 53 đức Phật về đời quá khứ
rồi, lặng thinh ngồi định.
Bấy
giờ ông Dược Thượng liền từ trong định, đặng thấy bảy đức Phật Thế Tôn
từ quá khứ. Đức thứ nhất là Tỳ bà Thi Phật khen rằng : “hay thay hay
thay ! Thiện Nam Tử (Dược thượng) ! Người tuyên nói 53 Phật danh, bèn
là về quá khứ lâu xa, các Ngài vẫn lớp cũ đã ở tại cõi ta bà nầy, từng
giáo hoá cho chúng sanh được thành thục, mà các Ngài đã vào cõi Niết
bàn rồi. Thế có Thiện nam tín nữ và bao chúng sanh khác, được nghe
danh đức của 53 Phật đây, thì người ấy suốt trăm nghìn muôn ức kiếp số
A Tăng Kỳ, chẳng đoạ xuống ba ác đạo. Hoặc lại có người xưng niệm danh
hiệu của 53 đức Phật đây, thì người ấy luôn luôn mỗi đời sanh ra chỗ
nào cũng thường đặng gặp mười phương chư Phật. hoặc có người năng chí
tâm kính lạy 53 đức Phật đây, dứt được tội tứ trọng, ngũ nghịch và tội
chê bai pháp phương đẳng, thảy đều thanh tịnh. Vì là vốn lời thệ
nguyện của chư Phật đây. Nên người lễ kính, trong mỗi niềm liền đặng
trừ diệt các tội như đã nói trên”.
Kế
với Phật trước là đức Thi Khí, đức Tỳ Xá Phù, đức Câu Lưu Tôn, đức Câu
Na Hàm Mưu Ni, đức Ca Diếp, các đức Như lai trên đây, tiếp tục nhau,
cũng vẫn tán dường 53 đức Phật như thế, và cũng khen rằng : Thiện nam
Tín Nữ nào, năng nghe được danh đức của 53 Phật đây, và năng xưng niệm
danh hiệu, và năng kính lễ nữa, năng trừ diệt tội chướng, cũng như
trên đã nói.
Bấy
giờ đức Thích Ca Mâu Ni Phật bảo đại chúng rằng : “Với vô số kiếp về
trước, ta vẫn từng ở nơi đời Mạt pháp của Đức Phật Diệu Quang, ta xuất
gia hành đạo, được nghe danh hiệu của 53 đức Phật, nghe rồi hoan hỷ
chấp tay, dạy cho người khác đồng nghe và giữ làm, người khác nghe
rồi, lại đi lần lựa truyền trao cho kẻ nhau, từ một đến nhiều, cứ mãi
như thế, đến người số 3.000 khác miệng đồng tiếng, xưng niệm lễ bái 53
hiệu Phật, do nhân duyên công đức đó, liền siêu rỗi được vô số kiếp
sanh tử trọng tội, đã thành một 1.000 Phật ở đời quá khứ, đời hiện tại
1.000 Phật và đời vị lai một nghìn đức Phật, thực thế. Ma ta là Thích
Ca Thế Tôn đây, với trong 1.000 Phật đời hiện tại, làm vị Phật thứ 4
nầy”.
Với
hiện tại kiếp 1.000 Phật ra đời, đã rõ nơi kiếp đồ trong Di Đà Kinh.
Ba ngàn đức Phật
Lại,
hật bảo Bửu Tích rằng : “Nguyên chư Phật hiện tại trong mười phương,
như đức Thiện Đức Như Lai v.v…cũng đã từng nghe danh đức của 53 Phật,
nên với mười phương phía nay các ngài đều đã thành Phật rồi đó”.
Chính chỗ gọi rằng : thà ở chỗ chịu tất cả khổ, mà đắc nghe danh của
chư Phật, chứ chẳng chịu ở chỗ hưởng tất cả vui, mà chẳng đặng nghe
danh Phật.
nếu
có chúng sanh : Muốn đặng dứt trừ 4 tội trọng dâm (sát, đạo, dâm,
vọng), muốn đặng sám hối tội ngũ nghịch thập ác, muốn đặng trừ diệt
cái tội cực trọng là không căn do gì mà sanh tâm huỷ báng chánh pháp,
mấy người ấy phải kính lạy 7 đức Phật, lạy phải kính lạy 53 đức Phật,
nhiên hậu khắp lại vô lượng tất cả chư Phật ở 10 phương, luôn ngày đêm
6 giờ, lòng tưởng rành rẽ, tỷ như nước chảy không gì trở ngại, để hành
lễ pháp sám hối, lẽ cơ cảm lẫn nhau, tội lỗi dứt trừ.
Phật
Danh Kinh nói : Cả 3.000 Phật nguyên xưa nhân lạy 53 Phật, dứt trừ hết
tội lỗi đã chứa chất nhiều kiếp, mà đắc thành chánh giác đó.
1.
Kính lạy đức Phổ Quang Phật : Hoá thân hàng trăm ngàn
ức, ánh trí huệ khắp chiếu.
2.
Kính lạy đức Phổ Minh Phật : Báo thân tròn đầy, đuốc tuệ
khắp sáng.
3.
Kính lạy đức Phổ Tịnh Phật : Pháp thân khắp giáp hư
không, xưa nay vẫn thường thanh tịnh.
4.
Kính lạy đức Đa Ma La Bạt Chiên Đàn Hương Phật : Đa Ma
La Bạt, dịch: ly cấu, là tên núi ngưu đầu. chiên đàn, dịch : dữ dược.
nghĩa là năng trừ các bịnh, dụ phận đủ các đức, hương mầu khắp xong,
chúng sanh được ly cấu thanh tịnh, Ly cấu : lìa dơ, dữ dược : cho
thuốc.
5.
Kính lạy đức Chiên Đàn Quang Phật : giới hương thanh
tịnh, ánh sáng tròn đầy.
6.
Kính lạy đức Ma Ni Tràng Phật : Ma Ni là ngọc báu như ý
; Tràng : Phan phương, là nghĩa cao sáng. lại là nghĩa tồi tà phụ
chánh. dụ đức của đức Phật tỷ ngọc Như ý treo trên cao, xô pháp tà
xuống, nêu pháp chánh cao lên.
7.
Kính lạy đức Hoan Hỷ Tạng Ma Ni Bửu Tích Phật : Kho pháp
vô tận, khiến chúng vui mừng ! nhóm trí như ý, khắp độ bầy mê.
8.
Kính lạy đức Nhất Thế gian nhạo kiến thượng đại tinh tấn
Phật : hết thảy thế gian ưa cầu thấy Phật, tinh tiến bực thượng
đại, thì chóng thành đạo Phật.
9.
Kính lạy đức Ma Ni Tràng Đăng Quang Phật : Ngọc Như Ý
ánh đèn, là rõ hai trí : thực trí để chiếu lý tánh; quyền trí để chiếu
căn cơ.
10.
Kính lạy đức Huệ Cự Chiếu Phật : hừng đuốc lửa huệ, để
chiếu phá vô minh phiền não.
11.
Kính lạy đức Hải Đức Quang Minh Phật : đức lớn rộng sâu
tỷ như biển cả, ánh từ sáng tỏ soi xét không cùng.
12.
Kính lạy đức Kim Cang Lao Cường Phổ tán kim quang Phật :
chất kim cang cứng rắn mà phực tia sáng, đức trí huệ chắc bền mà khắp
chiếu xem.
13.
Kính lạy đức Đại Cường Tinh tiến dõng mãnh Phật : giáp
khắp nói là đại; mười lực nói là cường; trọn một nói là tinh ; chẳng
lui nói là tiến : dõng : chẳng khiếp ; Mãnh : Sấn đến trước, tu nhân
đã tròn, Phật trí riêng chiếu, đại phá quần mê.
14.
Kính lạy đức Đại bi quang Phật : lòng bi thương giáp
khắp là đại, ánh sáng toả tròn đầy là quang.
15.
Kính lạy đức Từ Lực vương Phật : chữ Vương nghĩa là tự
tại ; sức từ vô duyên (bất trụ) khắp dạy thong thoả.
16.
Kính lạy đức Từ Tạng Phật : kho báu từ bi, nói pháp
chẳng cùng chẳng tận.
17.
Kính lạy đức Chiên đàn khốt trang nghiêm thắng Phật :
thân Phật cả tám vạn bốn nghìn lỗ lông, đều rỉ rã ra mùi hương mầu
chiên đàn, khắp xong cả pháp giới để làm trang nghiêm cái khốt pháp
thân.
18.
Kính lạy đức Hiền thiện thủ Phật : Đức Như Lai là bực
hiền tài vô thượng, cả hay vượt lên đảnh mười pháp giới, làm nhà thầy
đứng đầu cả chúng.
19.
Kính lạy đức Thiện ý Phật : Nhớ cả chúng sanh dường như
chư con đỏ, ý lành nói pháp, đều đặng lợi ích.
20.
Kính lạy đức Quảng Trang nghiêm vương Phật: Rộng tu
giới, định, huệ, để trang nghiêm thân Phật quả.
21.
Kính lạy đức Kim hoa quang Phật : Kim dụ tịnh quả, hoa
dụ tu nhân,nhân bền quả tịnh, sáng rọi không lường.
22.
Kính lạy đức Bửu Cái chiếu không tự tại lực vương Phật :
Cái bửu cái bằng tâm từ bi, khắp che cõi hư không : lấy cái sức tự
tại, làm chúa mười giới.
23.
Kính lạy đức Hư không Bửu Hoa Quang Phật : pháp thân
tanh tịnh, dường như hư không, ánh trí sáng vẻ, như lọng hoa báu.
24.
Kính lạy đức Lưu Ly Trang Nghiêm Vương Phật : Lưu ly
dịch : ngọc báu sắc xanh, thân của Phật trang nghiêm thanh tịnh trong
suốt như báu, trong ngoài ngời sạch, bóng dáng tự tại hiển hiện.
25.
Kính lạy đức Phổ Hiện sắc thân quang Phật : Khắp trong
pháp giới, tuỳ cơ hiện thân, phóng quang, như Kinh Hoa Nghiêm nói :
Thân đầy nhẫy nơi pháp giới, khắp hiện trước tất cả quần sanh, sáng
tròn khắp chiếu cả mười phương thị hiện mỗi mỗi chỗ làm việc.
26.
Kính lạy đức Bất Động Trí Quang Phật : Trí căn bổn chẳng
động, nên ha khắp phóng ánh trí sai biệt.
27.
Kính lạy đức Hàng Phục chúng ma vương Phật : Phật ngài
dùng cái sức trí vô lậu để chiến thắng các Ma, đã chịu giáo hoá rồi,
đắc pháp tự tại.
28.
Kính lạy đức Tài Quang Minh Phật : đem cái biện tài trí
huệ vô ngại, để độ quần mê, và phá các phiền não.
29.
Kính lạy đức Trí Huệ Thắng Phật : đem cái thắng lực trí
huệ, khiến các chúng sanh, phá cả ba hoặc phiền não.
30.
Kính lạy đức Di Lặc Tiên quang Phật : Di Lặc dịch : Từ
Thị, Tiên : nghĩa như chữ giác. Đem cái hào quang đại từ trí giác, để
phổ chiếu chúng sanh lìa hết các khổ mê mờ.
31.
Kính lạy đức Thiện Tịch Nguyệt Âm Diệu tôn Trí vương Phật
: Phật tánh lặng mà thường soi, soi mà nói pháp, công đức rất mầu,
được cả chúng suy tôn, trí như trăng sáng lớn, khắp phá vô minh hoặc.
32.
Kính lạy đức Thế Tịnh Quang Phật : Với thế gian của Phật
đạo, đã tịnh mà quang rồi, khiến cho thế gian của chúng sanh, cũng
sạch mà sáng.
33.
Kính lạy đức Long Chủng Thượng Tôn Vương Phật : Long
Chủng tức là trí chủng, rồng hay nổi mấy xuống mưa Phật thường hiện
thân thuyết pháp, làm đấng Vô thượng tự tại độ sanh.
34.
Kính lạy đức Nhật Nguyệt Quang Phật : Phật thỉ giác như
Nhật, Phật bổn giác như Nguyệt, thỉ giác soi tột, bổn giác mở rõ, bổn
thỉ hiệp một, sáng như mặt trời, mặt trăng.
35.
Kính lạy đức Nhật Nguyệt Châu Quang Phật : ánh nhứt thế
trí như Nhật quang, ánh đạo chủng trí như Nguyệt quang, ánh đạo chủng
trí như Nguyệt quang, ánh nhứt thế chủng trí như minh châu, ba trí
tròn suốt, sáng lẫn không ngăn.
36.
Kính lạy đức Huệ Tràng Thắng Vương Phật : Trí huệ như
cây phướng cao, chiến thắng phá tan Tà ma ngoại đạo mà đắc tự tại lợi
sanh.
37.
Kính lạy đức Sư tử Hầu tự tại lực vương Phật : Sư tử là
chúa trăm loài thú, một khi nó rống lên, thì bách thú bặt dấu; Như lai
nói pháp, chúng tà ma ngoại đạo đều kinh nép, nên đắc tự tại.
38.
Kính lạy đức Diệu âm Thắng Phật : Tiếng của Như lai đủ
tám giọng, không phải ở gần nghe lớn,mà ở xa nghe nhỏ, mà xa gần gì
cũng đều nghe đồng một cỡ.
39.
Kính lạy đức Thường Quang Tràng Phật : Dựng cây pháp
tràng lớn rực rỡ thường chói.
40.
Kính lạy đức quan Thế Đăng Phật : Ba trí xét soi, làm
đèn sáng cho thế gian.
41.
Kính lạy đức Huệ Uy Đăng Vương Phật : Lời huệ biện vô
ngại, uy vang mười phương, đèn pháp tròn soi, dung thông tự tại.
42.
Kính lạy đức Pháp Thắng Vượng Phật : Kinh nói Ta làm
Pháp vương, đối muôn pháp đều được tự tại.
43.
Kính lạy đức Tu Di quang Phật : Tu Di, dịch : Diệu cao,
do bốn chất báu họp thành là diệu ; vượt khỏi các núi là cao. Là núi
chúa lớn nhất, sáng chói soi xa. Tiêu biểu Phật có bốn trí phực sáng
vô cùng.
44.
Kính lạy đức Tu Ma Na Hoa quang Phật : Tu Ma Na Hoa,
dịch xứng ý, hoa màu xăng vàng trắng, thơm và sáng đưa xa; tiêu biểu
Phật có tâm hương phực sáng, đâu chẳng vừa ý chúng sanh.
45.
Kính lạy đức Ưu đàm Bác La Hoa Thù Thắng Vương Phật : Ưu
đàm Ba La Hoa, dịch Bông Linh Thoai, ba ngàn năm, mới trổ một kỳ, là
tiêu biểu Luân vương ra đời, đến kỳ Phật ra thế gian còn lâu hoa ấy,
nói là thù thắng.
46.
Kính lạy đức Đại Huệ lực vương Phật :do sức đại trí huệ
tự tái thuyết kinh.
47.
Kính lạy đức đức A Súc Tỳ Hoan Hỷ Quang Phật : A Súc Tỳ,
dịch : bất động, dùng cái trí quang bất động, khắp khiến chúng sanh
trên miền đại địa đều được vui mừng !
48.
Kính lạy đức vô lượng âm thanh vương Phật : Phật dùng
thốt ra vô lượng âm thanh,mỗi mỗi tiếng tăm lại diễn ra vô lượng lời
nói.
49.
Kính lạy đức Tài Quang Phật : biện tài thuyết pháp,
phóng quang chiếu cơ.
50.
Kính lạy đức Kim Hải quang Phật : thân Phật sắc vàng,
trong ngoài thấy suốt, ảnh hiện ra mười phương y báo chánh báo, như
gương ẩn biẻn phực sáng lô nhô muôn tượng đâu chẳng hiện rõ.
51.
Kính lạy đức Sơn hải Huệ tự tại thông vương Phật : ánh
huệ rực rỡ, dường núi phực thắm, phương tiện, rộng nhiều như biển
không cùng, là nói : với trí huệ thuyết pháp suốt thông thong thoả.
52.
Kính lạy đức Đại thông quang Phật : pháp lớn dung thông,
hào quang khắp soi.
53.
Kính lạy đức Nhật thế Pháp Tràng Mãn vương Phật : Hiệu
cờ phát của chư Phật thảy đều viên mãn, hoá thân ứng cơ, khắp hay tự
tại.
Với tam
thập ngũ Phật, trong đại Bửu Tích bộ quyết định Tỳ Ni kinh nói : ông
Xá Lợi phất bạch Phật rằng : “Đức Thế Tôn ! các vị Bồ tát đây với tham
sân si chẳng sợ ư ? Phật dạy : “Xá Lợi Phất ! tất cả Bồ tát, có hai
điều phạm giới, những gì là hai ? 1. Sân tướng phải phạm, 2. Si tướng
phải phạm, với hai điều phạm như thế, gọi là đại phá giới.
Xá Lợi
Phất ! nhân lòng tham mà phạm đó, là vì nó quá ư vi tế, nên khó thể tả
lìa ! nhân lòng sân mà phạm đó, là vì nó quá ư thô trọng nên dễ xả lìa
! nhân lòng si mà phạm đó là vì nó quá ư trọng lại càng khó xả lìa.
sở dĩ
là sao ? Cái điều tham kiết nó hay làm hột giống cho các hữu (hai mươi
lăm hữu), với đường sanh tử nó tàn lan kéo dài giữ liền chẳng dứt, do
nghĩa đó nên khó đoạn được vì thể nó quá ư vi tế.
Nhân
điều sân mà phạm đó, thì đoạ nơi ác thú, nhưng có thể mau đoạn được.
nhân đều si mà phạm đó, sẽ vào trong tâm sở địa ngục lớn, nên khó thể
mà giải thoát đặng.
Xá Lợi
Phất ! nếu các Bồ tát gây nên năm điều tội, nơi ngục vô gián, mà phạm
các tội khác nữa, thì Bồ tát ấy cần phải đối trước ba mươi lăm vị
Phật, luôn ngày đêm ở chỗ riêng một mình lo sốt sắng sám hối.
Kinh
Bửu Tích chép : tất cả chúng sanh, nếu có phạm ngũ nghịch và thập ác,
mà trong luật chẳng cho sám hối đó, dẫu đến muôn kiếp, thì ở đây, cần
phải đảnhlễ ba mươi lăm vị Phật, chăm lòng sám hối, liền đặng trừ diệt
tất cả tội chướng.
1.
Kính lạy đức Thích Ca Mưu Ni Phật : Thích Ca dịch : năng nhân,
ứng hoá ba giới, rộng độ chúng sanh, vì không trụ nơi cảnh vui niết
bàn. Mưu ni dịch : tịch mặc, cái thực trí soi lý vắng lặng thanh
tịnh, vì chẳng bị nơi cảnh khổ sanh tử
2.
Kính lạy đức Kim Cang Bất Hoại Phật : Trí huệ kiên cố như chất
kim càng bất hoại, mà lại hay phá hoại, được tất cả vật khác.
3.
Kính lạy đức Bửu Quang Phật : Trí quang ngời sạch chiếu suốt
không cùng.
4.
Kính lạy đức Long Tôn Vương Phật : Rồng hay lên xuống biến
hiện, Phật hay tuỳ cơ ứng hoá.
5.
Kính lạy đức Tinh tiến quân Phật : như làm đại pháp tướng, hàng
phục các Ma oán, như ba quân mãnh lực tinh tiến, hay đẩy lui oán địch.
-
Kính lạy đức Tinh tiến hỷ
Phật : Do v ì tinh ti ến l àm vi ệc t ự l ợi l ợi tha, c ông tr òn
ch ứng t ột, kh ắp đ ặng hoan h ỷ.
7.
Kính lạy đức Bửu Hoả Phật : Dùng lửa trí bửu để đốt cháy hết
rừng phiền não sanh tử của tự và tha.
8.
Kính lạy đức B ửu Nguy ệt Quang ph ật : Trăng báu tròn sạch,
sáng suốt pháp giới.
9.
Kính lạy đức Hiện Vô Ngu Phật : Hiện ra cái đức tướng trí huệ,
vẫn không cái ngu ba hoặc.
10.
Kính lạy đức Bửu Nguyệt Phật : trăng báu dạo đi trên hư không,
ánh trí chiếu nơi pháp giới.
11.
Kính lạy đức Vô Cấu Phật : chân thể riêng bày nay thanh tịnh.
12.
Kính lạy đức Ly Cấu Phật: Vẫn lìa cái nhơ phiền não, thường
được cái sạch chân như.
13.
Kính lạy đức Dõng Thí Phật : Mạnh dạng ra bố thí tài và pháp để
rộng đường giáo hoá chúng sanh.
14.
Kính lạy đức Thanh tịnh Phật : Cái thực tướng thanh tịnh xưa
nay vẫn giáp tròn.
15.
Kính lạy đức Thanh Tịnh Thí Phật : Thí pháp thanh tịnh ba luân
thể không, khắp khiến chúng sanh, đều đến địa vị Phật.
16.
Kính lạy đức Ta Lưu Na Phật : Ta Lưu Na, dịch : nước cam lộ,là
thuốc trường sanh bất tử, Phật pháp khiến chúng sanh vẫn vào địa vị vô
sanh.
17.
Kính lạy đức Thuỷ Thiên Phật : Nước lóng chiếu trời trên, trời
dưới, lòng tin lẽ Phật và chúng sanh.
18.
Kính lạy đức Kiên Đức Phật : Trì đức bền chắc hoá độ vô biên.
19.
Kính lạy đức Chiên đàn Công đức Phật : Pháp thân có mùi hương
công đức, khắp huân vào nơi chúng sanh.
20.
Kính lạy đức Vô lượng Cúc Quang Phật : Cúc là lột, đức Như Lai
tướng tốt, lột ra ánh sáng trùng trùng vô tận.
21.
Kính lạy đức Quang đức Phật : ánh từ khắp ích, ơn đức không
hết.
22.
Kính lạy đức Vô ưu đức Phật : Chứng đại niết bàn, vẫn lìa ưu
não, tự chứng công đức, khắp giáp không cùng.
23.
Kính lạy đức Na La Diên Phật :Na La Diên dịch : kiên cố, thân
Phật kiên cố, dường như kim cang, không chi phá hoại.
24.
Kính lạy đức Công đức Hoa Phật : Nhân tu vạn thiện công đức như
hoa mở, quả chứng ba đức chân như dường kết trái.
25.
Kính lạy đức Liên Hoa quang Du Hí Thần Thông Phật : Hoa sen nở
trải sáng vẽ khắp ngời, phép thần dạo chơi ứng hoá ba giới.
26.
Kính lạy đức Tài công đức Phật : Công đức thí pháp thí tài,
khắp giúp vô cùng.
27.
Kính lạy đức Đức Niệm Phật : Đức từ khắp nhuần, niềm bi chẳng
nghỉ.
28.
Kính lạy đức Thiện danh xưng công đức Phật : công đức diệu
thiện tiếng đồn khắp nghe.
29.
Kính lạy đức Hồng Diệm Đế Tràng vương Phật : Hồng Diệm tức là
cái ánh của cây phướng bằng ngọc Xích châu trong cung của Thiên đế,
tia ngọc xạ lẫn nhau, để tỷ dụ hào quang của Phật khắp suốt.
30.
Kính lạy đức Thiện Du Bộ Công đức Phật : Đức Như lai bước đi
dường voi chúa, phàm có dạo bước xứng khéo công đức, khắp đến mười
phương, ứng hoá vô lượng.
31.
Kính lạy đức Đấu Chiến Thắng Phật : Phật có đủ tểntí, cung
thiền, kiếm huệ, nên bốn Ma và bọn ngoại đạo nghe đến đều phải kính
phục.
32.
Kính lạy đức Thiện Du Bộ Phật: Sức thần túc thông của Phật
không cần đến cái tướng khứ lai, mà chóng khắp mười phương để phổ hoá
chúng sanh.
33.
Kính lạy đức Châu Táp Trang Nghiêm công đức Phật : Công đức
trang nghiêm giáp khắp mười phương, hoá hoá chẳng dứt, lợi ích vô
lượng.
34.
Kính lạy đức Bửu Hoa Du bộ Phật : Dưới đáy bàn chơn của Phật có
cái tướng tốt như vòng tròn bánh xe một ngàn bức, bước đi có hoa báu
đỡ chơn, dạo khắp mười phương.
35.
Kính lạy đức Bửu Liên Hoa Thiện Trụ Ta La Thọ Vượng Phật : Ta
la, dịch : Tối thắng, và kiên cố, làm chúa loại cây, là một cây chỗ
Như lai thành đạo, nên xưng là Vương.
Hiệp
với chư Phật trước, cọng thành 88 vị Phật.
Hỏi :
Đức hiệu của chư Phật đâu chẳng lẫn đủ lẫn gồm, như thập phương hư
không, khắp ngậm pháp giới, cũng như một ngàn ngọn đèn, mỗi ngọn đèn
lẫn khắp với nhau, kinh Pháp Hoa nói : “Ta dùng Phật nhãn xem các
người tin căn tánh có lợi, có độn, tuỳ theo chỗ nên đọ, mỗi chỗ ta tự
nói danh tự chẳng đồng, tuổi tác hoặc lớn hay nhỏ”. Thế mà ông nay lại
tuỳ theo văn thích nghĩa ra đó, há không cái lỗi đặng một sót muôn ư ?
Đáp :
Tuy không thể giải thích, cũng có kẻ từ nơi lược thích mà hiểu được
tròn đủ, hoặc có người do nơi lược thích đây mà dần tiến vào cửa đạo,
nên nay phương tiện giải thích ra.
Vả
chăng, danh hiệu của chư Phật, không có nhất định, nghĩa là hoặc có
Phật y nơi họ mà thành lập ra danh hiệu, như đức Thích Ca, đức Di Lặc
v.v…. hoặc có Phật theo nơi chữ để thành lập danh xưng như đức Vô Cấu
đức Ly Cấu v.v… hoặc có Phật do nơi y báo để thành lập ra danh hiệu,
như đức A Súc Bệ v.v… Hoặc có Phật do nơi chánh báo để thành lập ra
danh hiệu như Phổ Quang v.v…. hoặc riêng dùng nơi Dụ để lập danh nơi
pháp để lập danh ; hoặc dùng luôn nơi pháp dụ để lập danh, nơi pháp để
lập danh; hoặc dùng luôn nơi pháp dụ hiệp lại để lập danh v.v… hoặc
dùng nơi nhân, nơi quả để xưng danh, hoặc dùng luôn nhân quả hiệp lại
để xưng danh. hoặc có Phật thì dùng luôn cả hạnh nguyện để lập danh
v.v…Như thế đâu chẳng tuỳ nơi Cơ để lập danh, danh dù đều khác, mà
nghĩa thực trọn gồm.
Sách
Pháp Uyễn nói : Thích Ca, dịch : Năng nhân, há có một đức Phật nào
khác lại phi năng nhân ư ? A Di Đà : Rằng Vô Lượng Thọ, há có một Phật
nào khác lại phi trường thọ ư ? Chỉ lấy họp nơi có thuyết pháp, tuỳ
nơi đời kiến lập, thì danh hiệu của chư Phật lẽ đều đồng nhau cả.
Kinh
Hoa Nghiêm chép : mười phương các Đức Như Lai đồng chung một pháp
thân, một tâm, một trí tuệ, một thập lực, một tứ vô uý, cũng thế.
Kinh
Lăng Già biên : cả thảy chư Phật với bốn điều nầy đều đồng bực nhau :
1) Với tự đồng bực, như mười hiệu của chư Phật. 2) Lời nói đồng bực,
như lời nói có sáu mươi bốn thứ giọng tiếng Phạn. 3) Thân đồng bực,
như pháp thân và sắc thân. 4) Pháp đồng bực, như chánh đạo phẩm, trợ
đạo phẩm.
So lại
nghĩa của hai Kinh đã dẫn trên đó, thì danh đức của tám mươi chín đức
Phật : số một số nhiều dung khắp, Phật kia Phật đây gồm lẫn với nhau,
một Phật tức thông tất cả Phật, thích một nghĩa tức là rõ vô lượng
nghĩa, thế có nào thêm bớt chẳng viên dung ru ?
89)
Kính lạy đức Pháp giới Tạng Thân A Di Đà Phật.
Xâu kết
hai phần nghĩa của Phật danh trước để quy về đức A Di Đà.
Quán
Kinh nói : “Thân pháp giới của chư Phật Như lai, vào trong tâm tưởng
của tất cả chúng sanh” Nay pháp thân của A Di Đà Phật đây, nó (pháp
thân) bao trùm cả mười phương vi trần sát độ, thế là cái kho thân pháp
giới vô tận công đức vậy.
với 88
Phật sau thêm A Di Đà Phật đó, là từ trước đến đây, các công đức lạy
Phật, đều kết về cõi nước Cực lạc, phải vậy. chỉn bởi đức A Di Đà Phật
có bốn mươi tám nguyện rộng sâu, nên một mình ngài thắng hơn hết cũng
cơ duyên của chúng sanh ở cõi ta bà nầy số là những chỗ người ta ra
làm được công đức gì nếu quy nhứt đặng đó, thì cái đại đạo dễ thành
tựu, thế nên người mà ra làm việc Phật đó, đều do đức Di Đà làm chỗ
kết quy là chỉn có lý do thế.
Đối với
lý đó, Sư Thư Ngọc giải có bốn ý nghĩa : 1) Với danh hiệu A Di Đà
Phật, khi mà một tiếng xưng lạy, hay diệt được tội nặngđường sanh tử
từ tám mươi ức kiếp, vì ngũ nghịch tam đồ thảy đều siêu thoát. 2) Đức
Di Đà tuy ở tây phương mà vẫn cũng cỡi thuyền đại nguyện đến độ cõi ta
bà, vì mười niệm còn được vãng sanh thay. 3) Từ thành Phật nhẫn lại
đến nay đã mười kiếp, vì hiện giờ vẫn đương thuyết pháp, để phổ độ
chúng sanh mười phương. 4) đức Thích Tôn cùng với các đức Như Lai ở
mười phương đồng tán thán đức A Di Đà. Vì có bốn ý nghĩa đó, nên thêm
danh hiệu đức Vô lượng Thọ là thế. 89 đức Phật đã rồi. dưới đây là
phát lộ sám hối.
Như thế
tám mươi chín đức Phật; lại gồm cả mười phương, hết thảy thế giới như
vi trần, các đức Thế Tôn nhiều cũng Vô lượng, các Ngài thường trú nơi
thế gian, thường phóng hào quang, hằng độ chúng sanh, cúi xin các đức
Thế Tôn đây phải thương nhớ chúng con.
Đó là
ngửa cầu chư Phật duỗi lòng từ thương nhớ. với chư Phật ở tất cả thế
giới, đó là khắp bề ngang, thường trú ở đời; đó là tột bề dọc. Số là,
pháp thân của chư Phật, thường trú giáp khắp, ánh từ quang xưa nay
thường soi. ngặt vì chúng sanh lấy nghiệp tự ngăn, trọn ngày thường ở
trong thân Phật, mà không thấy được Phật ! Tỷ như kẻ tối mắt, ở dưới
ánh sáng của mặt nhật, mà chẳng thấy được màu sắc. bởi vì bị vọng
tưởng chấp trước, sa đắm nơi đường mê đã lâu rồi mà chẳng biết lối ra
! Nay hân hạnh gặp giáo lý của Phật, phải cầu thỉnh chư Phật ở đời để
dung thứ cho ta sám hối.
Hoặc
con từ đời nầy, hoặc con từ đời trước, từ vô thỉ sanh tử lại nay có
làm các tội; Hoặc tự làm hoặc sai người làm, hoặc thấy người làm mà
mình vui mừng theo.
Đó là
chung phát lộ đời trước đời nầy những chỗ tạo tác các tội lỗi.
tiền
sanh lại còn đời trước đời trước nữa, đời đời không hết, nên nói là từ
đời vô thỉ (không đầu, là chả biết từ đâu là đầu, vì luân hồi nhiều
kiếp quá), như thế kiếp số nhiều như vi trần, mỗi đời tạo tác tội
nhiều không ngần mé, luôn cả đời nay những chỗ gây tội hoặc nhớ hoặc
quên, nay đối trước Phật, tận tình thổ lộ cầu xin sám hối.
với chỗ
mà nói là các tội đó : Chúng tại gia thì các tội mười ác, năm nghịch,
tội lớn tội nhỏ ; chúng xuất gia thì các tội của tánh giới, cha giới,
khinh giới, trọng giới.
Mình
làm : Chính tự thân mình ra làm tội. Sai người làm: chỉ bảo kẻ khác
làm tội. thấy người làm mà mình vui mừng theo : Do thấy kẻ khác làm
tội, hoặc nghe người làm tội mà mình ưa thích theo sanh quan niệm hoan
hỷ, khuyên khen thúc đẩy, cách nầy, thế nọ để giúp thành việc làm tội.
hoặc là
: tự làm, thì thuộc thân tội, dạy làm, là thuộc về khẩu tội, theo mừng
là thuộc về ý tội. Rút lại mà nói, thì tự làm dạy làm, mừng làm, mỗi
mỗi đều lẫn gồm cả ba nghiệp thân, khẩu và ý. Nên nay đối trước chư
Phật, hết lòng kể bày không mảy giấu che.
Tánh
cha khinh trọng
Phạm
tánh giới tội trọng
Tánh :
Quyết định, lại là nghĩa chẳng khá đổi, nghĩa là bốn trọng giới : Sát,
đạo, dâm vọng nó làm căn bản cho các giới khác. bất luận chịu ưa hay
chẳng chịu ưa, hễ phạm đến thì hiện tại đời chịu cái nạn của pháp luận
nước nhà, khi chết rồi đoạ vào tam đồ, khong cải hay cứu gì được, phải
đợi chịu khổ đến hết rồi, tội mới tiêu diệt. với giới đây, khi Phật
chưa ra đời, mà chúng sanh đã tự có sẵn, nên không luận tăng tục,
nhưng tăng mà phạm đến, thì lại thêm có cái tội trái lời Phật cấm.
Phạm
cha giới tội khinh
Vì là
chỗ Phật ngăn cấm, sau khi phạm có thể sám hối, nhưng sau khi sám rồi,
chẳng đặng tái phạm. như giới tửu trong năm giới, sáu giới, sau trong
mười giới của Sa di, các giới Tăng tàn trong giới Tỳ kheo, sáu giới
sau trong mười trọng của phạmvõng, và các giới bốn mươi tám khinh, đều
là những điều do Phật cấm (cha).
Đối
với của ngôi Pháp, ngôi Tăng, bốn phương tăng nếu mình lấy, dạy người
lấy thấy lấy tuỳ hỉ.
Đây là
riêng phát lộ những tội từ trước, hoặc đời nay, lấy tài vật gì của
ngôi Tam Bảo.
Nói
ngôi tháp, thì kiêm có luôn cả các ngôi : Tự, miếu, am viện. Tiếng
phạn Stùpa, hoặc nói Tuý chữ Ba, dịch: Mả vuông, dịch là : Mồ tròn,
Linh Miếu. trong Kinh A Hàm ghi rõ bốn chỗ dựng tháp, nghĩa là chỗ
Phật giáng sanh, chỗ chuyển pháp luân, chỗ nhập niết bàn, bốn chỗ đó
đều nhân nêu rõ đức của Phật, và phụng thờ Xá lợi của Phật, nên dựng
ngôi tháp, lại Tự, Viện, miếu, am và tháp của chư Tổ, đều là chỗ phụng
thờ ngôi Tam Bảo, chỉ nên cúng dường, chẳng nên lấy một phân, một hào
gì cả.
Ngôi
Tăng là các đức Thầy trong hàng : Tam sư, Thất chứng Trú trì, Thầy tế
độ, Thầy y chỉ, và đức Thầy mà ta thụ nghiệp, quý Thầy ấy đều là đấng
làm Sư Phạm cho người, ta chỉ nên cúng dường, chớ không nên trộm lấy
sự vật chi của các đấng ấy.
Vật của
tứ phương Tăng, là : tài vật của các nhà Tăng từ tứ phương đem lại,
hoặc tài vật của nhà Thí chủ đã cúng cho các nhà Tăng ở bốn phương. số
là có hai nghĩa tứ phương : 1/ Chỉ cho Tăng chúng còn hiện tiền nơi
mười phương; 2/ Hoặc quá khứ hay vị lai mà có ảnh hưởng đến tăng chúng
nơi tứ phương, do vì tài vật của chiêu đề thường trú thể nó rất tột cả
ba đời cũng chỉ nên cũng, chớ chẳng nên lấy những gì bằng một mảy
lông.
Trong
Phương đẳng Kinh, ông Hoa Tu Bồ tát nói : “với những tội ngũ nghịch
thập ác, ta cũng có thể cứu được, chỉ với cái tội trộm lấy tài vật của
tăng chúng, thì ta chẳng thể cứu đặng!”.
Kinh
Bửu Lương chép : “Thà tự ăn lấy thịt trong thân thể của mình, chớ
không nên trộm lấy tài vật của Tam Bảo”.
Luận
Trí độ nói : “Kẻ trộm dầu đèn của Phật sẽ đoạ vào địa ngục hắc ám, sau
hết tội địa ngục, đầu thai làm người đui mắt; kẻ trộm hương của Phật,
phải đoạ địa ngục nê lê, kiếp sau làm người hôi dơ; kẻ trộm tràng phan
về làm áo, kiếp sau mắc báo bị thứ ghẻ độc ác thường chảy nang huyết”.
Thiếc
Sơn Quỳnh Thiền Sư nói : “Phàm của cái trong Chùa ít nhứt là : một gói
trà, một hột gạo, một phân một ly, đều là của thí chủ vì cầu phúc đức,
nên đem đến cúng chùa, nếu ta có được thí cho, cũng nên đem cúng ngôi
Tam Bảo, đâu đặng riêng dùng”.
Đạo thế
Pháp Sư nói : “nếu kẻ nào lấy tài vật của Chùa, để đem riêng cho nơi
nhà người bạch y xài dùng, thì bị Long thiên bát bộ giận trách, cả kẻ
cho người dùng đều mắc tội lỗi”.
Sách
Cao Phong di sự chép : “Ngài Ngưỡng Sơn Vỉ Thiền Sư, bẻ một mụt măng
của Chùa, sau nhập định, thấy mụt măng hiện trước mặt, phải lo bồi
thường và sám hối, cái hiện tướng mới diệt”.
Sách
Bửu giám chép : “Chùa núi Vận cái, Ngài Ngung Thiền sư làm chức giữ
núi, nhân vì lấy tiền trai tăng đem làm Tăng đường, sau khi thác, Ngài
Tân trú trì, là Trí thiền sư, nửa đêm đương ngồi thoạt nghe mùi lửa
cháy, kế thấy ông Ngung mang cái gông bằng lửa, nói đủ lại chuyện
trước, năn nỉ yêu cầu bán Tăng đường, để lấy tiền thiết lễ trai phạn
cúng chúng, mới có thể thoát khổ báo, Ngài Trí Hiền Thiền Sư y lời lập
đàn trai tăng đêm đó thấy ông Ngung đến tạ ơn”.
Ngài Tứ
Vân sám chủ nói : “Thửo xưa, tại phủ Hàng Châu (tỉnh lỵ Chiết Giang)
vị hoá chủ Vân lôi tháp, nhân vì đem tiền gạch mà mua ngói, nên sau
khi thác, đạo làm con cá ở Tây hồ suốt 500 năm.
đời
Đường, niên hiệu Hưng nguơn năm thứ nhất (784, giáp Tỳ, Vua Đức Tôn),
xứ Hoài Tây Lộ, phủ thọ châu, huyện An phong, có kẻ dân họ Mao, vợ y
là họ Châu, sanh một đứa con hình tướng rất quái, vì đầu trâu, chơn
lừa, tai voi, vi cá ! cha mẹ toan muốn đem trấn nước chết cho rồi. Bé
liền thốt tiếng người nói : con đây nguyên đời trước không tin nhân
quả, từng ở chùa Khai Ngươn, phủ Lư Châu, có mượn 500 quan tiền và hai
cây vải gai của thường trụ (chùa) để xài dùng, những vẫn để thiếu chịu
chớ không trả, nên nay tội trừng phạt đây. Cúi mong Cha mẹ nhận nuôi,
đợi lớn đưa đến chùa để con trả nợ. nhân đó, phải nuôi nấng đến 7
tuổi, đưa đến Chùa ở, hàng ngày quét đất để trả nợ trước thường thường
cứ tự đánh vào thân mình, mà hô rằng : tr
