VÀI ĐỀ NGHỊ VỀ SỰ PHÁT TRIỂN BỒ-ĐỀ ĐẠO
TRÀNG
Kalfcharan Singh Yodav
Lệ Tâm
dịch
Thánh địa Bồ-đề Đạo
Tràng hiện nay đang có một tầm vóc quốc tế. Đại Tháp Bồ-đề là
điểm thiêng liêng đối với toàn thể Phật giáo thế giới cũng
như quần chúng tại địa phương. Đã có nhiều cuộc hội nghị thường
xuyên được tổ chức nhằm mục đích cho việc bảo tồn và phát
triển đại tháp Bồ-đề nhưng chưa có kết quả khả quan lắm. Mới
đây, sự quan tâm để trùng tu và phát triển Bồ-đề Đạo Tràng
cũng như những khu vực xung quanh đã được giới Phật giáo thế
giới và cộng đồng quốc tế hướng đến. Vì là một thánh địa
nổi tiếng, đại tháp Bồ-đề có một vị trí đặc biệt trong bản
đồ du lịch của Ấn Độ và được đề cao hơn trong lời tuyên bố
của chính phủ Ấn Độ năm 1990 là "năm du lịch." Nhưng việc
phát triển đại tháp Bồ-đề sẽ không được hoàn hảo nếu không
có việc phát triển toàn khu vực Bồ-đề Đạo Tràng. Do đó, hơn
một năm qua, chúng tôi đã có đề nghị các vấn đề cần thiết cho
việc phát triển Bồ-đề Đạo Tràng tập trung chính yếu vào việc
phát triển và duy trì đại tháp Bồ-đề cũng như môi trường xung
quanh như sau:
I. CHUẨN BỊ DỰ ÁN TỔNG QUÁT
Chưa có kiểm soát chặt
chẽ về việc xây dựng ngày càng gia tăng. Việc xây cất bừa bãi
của nhiều công trình khác đang làm mất đi tính cách thanh tịnh và
trang nghiêm của Bồ-đề Đạo Tràng, khiến đưa đến sự xáo trộn
mạnh mẽ về môi trường. Dự án tổng quát được dự trù từ
năm 1966 và được duyệt lại nhiều lần nhưng vẫn chưa được thực
thi. Đồ án cuối cùng về dự án tổng quát được nhiều người
nhất trí nên được các nhà chức trách có thẩm quyền thực thi
một cách nghiêm chỉnh. Chúng ta sẽ tự hỏi ai là người chịu trách
nhiệm về việc dự án tổng quát chưa được thực thi, mặc dù dân
chúng yêu cầu nhiều lần và các nhà chức trách đã bảo đảm.
II. VIỆC DUY TRÌ BỒ-ĐỀ ĐẠO
TRÀNG
- Do thiếu việc duy trì đúng đắn, ô nhiễm môi
trường và giao thông ngày càng gia tăng khiến cho cấu trúc Bồ-đề
Đạo Tràng đang trong tình trạng nguy hiểm.
- Thiếu việc đắp đê bảo vệ sông Ni-liên-thuyền
(Nairanjana) đang gây nên sự xói mòn mà mỗi năm càng lúc
càng gần hướng đại tháp Bồ-đề và trong tương lai gần có thể
sẽ nhận chìm đại tháp như nó đã bị cách đây một thế kỷ.
- Việc trùng tu đại tháp Bồ-đề mới đây như
việc dùng đá lót đường đi không theo đúng dự án ban đầu và
trông không được mỹ quan lắm. Các nhà sử học, khảo cổ và
quần chúng đã lên tiếng phản đối. Cấu trúc đại tháp Bồ-đề
đòi hỏi việc phục hồi trên quy mô lớn, phải dựa trên các
phương pháp khoa học và chỉ có thể được quản lý bởi Bộ khảo
cổ Ấn Độ như được làm ở Sarnath và Nalanda … Các bức
tượng bên trong tháp đã không được sử dụng hợp lý trong
nhiều thế hệ mà nếu không có các nhà khảo cổ thì các tượng
sẽ bị hư. Cách tốt nhất để duy trì đại tháp này là nên giao cho
Bộ khảo cổ Ấn Độ. Chúng ta không thể tưởng tượng được
Bồ-đề Đạo Tràng sẽ ra sao, nếu mà không có đại tháp Bồ-đề
và theo tiên đoán trong tình hình hiện tại thì nó sẽ có khả năng
sụp đổ trong hai thập kỷ nữa. Các căn hộ ở xung quanh đại tháp
phải được dời đi, đặc biệt ở phía đông để xây dựng một
con đường thẳng từ sông Ni-liên-thuyền tới đại tháp. Đồng
thời cũng nên trồng cây xanh để tạo cảnh quan cho đại tháp. Các
việc bố trí ánh sáng thích hợp cần nên thực hiện cho đại tháp.
III. BẢO TỒN CÁC ĐIỂM LỊCH SỬ
ĐÃ KHAI QUẬT
Việc khai quật khu vực
ở phía tây của đại tháp đã tìm thấy những tàn tích của các
trung tâm tu viện cổ xưa như các nhà chiêm bái Trung Hoa đã đề cập
trước đây. Nó có nhiều đồ vật phong phú. Các di tích tu viện
được khai quật đã không được bảo tồn đúng cách và các đồ
cổ này được chuyển đến Patna. Khoa Khảo cổ học Quốc gia đã
thực hiên việc khai quật nhanh chóng nhưng ít quan tâm trong việc giữ
gìn và trưng bày các vật này, có lẽ do thiếu ngân sách.
Chúng tôi đề nghị là toàn bộ khu
vực khai quật ngôi đại tháp Bồ-đề nên được xây bức tường
dày và rộng xung quanh để bảo vệ. Chúng cần được bảo tồn và
trưng bày như cách làm ở Sarnath. Điều này sẽ tăng thêm mỹ quan
cho đại tháp Bồ-đề và khiến cho các công trình lịch sử sẽ có
hữu dụng, và có ý nghĩa hơn. Các di tích đã khai quật nên được
trưng bày trong bảo tàng viện địa phương.
IV. DUY TRÌ CÁC THÁNH TÍCH PHẬT
GIÁO
Còn có nhiều nơi mang
tánh cách lịch sử Phật giáo quan trọng ở xung quanh Bồ-đề Đạo
Tràng nữa như là Sunjata Kuty (nơi nàng Sunjata dâng sữa) , Hồ Rồng
mù Muchalinda, hang động Prakabodhi …Những nơi này cũng cần được
bảo tồn và phát triển . Đồng thời đó, những phương tiện giao
thông cần phải được cung cấp để dễ dàng viếng thăm những
thánh tích bên kia sông Ni-liên-thuyền bằng việc xây dựng một cầu
nổi bắt ngang qua sông.
V. CÁC CƠ SỞ HỌC ĐƯỜNG
Vì Bồ-đề Đạo Tràng
là nơi nổi tiếng "Phật thành đạo," nên nó phải là nơi
của những người có nền văn hóa và giáo dục cấp tiến. Nếu
Bồ-đề Đạo Tràng không có những cửa hàng buôn bán thì sẽ
không phải là điều ngạc nhiên, nhưng nếu thiếu các cơ sở học
viện thì sẽ là một vấn đề cần phải quan tâm.
Vì vậy, các học viện kiểu mẫu cho
việc giáo dục căn bản nên do các tổ chức tư nhân hoặc chính phủ
thành lập.
VI. QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
Việc ô nhiễm
tiếng ồn bị tạo ra do giao thông và việc phóng thanh bừa bãi đã đe
dọa môi trường yên tĩnh của Bồ-đề Đạo Tràng cũng như kiến
trúc của đại tháp Bồ-đề mà tháp đang bị lay động do xe cộ di
chuyển. Tình trạng này phải được ngăn cấm các xe tải vận chuyển
trong khu vực này và cấm việc dùng loa phóng thanh gần khu đại tháp.
VII. CẢI THIỆN HỆ THỐNG VỆ
SINH
Việc bố trí hệ thống
vệ sinh công cộng thích hợp nên được thực hiện không chỉ ở khu
đại tháp mà còn ở những thánh tích khác và những con đường
… Thùng chứa rác di động cần được hữu hiệu hơn về mặt
này. Cần xây hơn bốn cái Sulabh Sauchalaya để phục vụ nhu cầu cho cư
dân cũng như khách chiêm bái. Điều này sẽ khiến cho môi trường
Bồ-đề Đạo Tràng trong lành và sạch sẽ hơn.
Bồ-đề Đạo Tràng có một hệ
thống cấp thoát nước độc nhất mà đã dùng để mang nước thải
và biến nó thành phân bón. Nhiều năm qua, hệ thống đã bị hư,
cần phải được sửa chữa, nới rộng và khiến cho hữu hiệu hơn.
VIII. VẤN ĐỀ NƯỚC UỐNG
Khi Bồ-đề Đạo Tràng có dân số
khoảng 7 ngàn thì nó có một hồ cung cấp nước khoảng 50 ngàn gallon.
Hiện nay dân số gia tăng gần 25 ngàn thì cần có hai hồ chứa
nước, mỗi cái phải có dung tích 100 ngàn gallon. Nước của hồ này
đôi khi được rút ra để tạo nguồn điện.
IX. CUNG CẤP ĐIỆN VÀ NƯỚC
Một nơi nổi tiếng quốc tế như
Bồ-đề Đạo Tràng cần phải có điện liên tục suốt ngày đêm.
Cần có một dòng điện riêng để cung cấp năng lượng cho khu vực
Bồ-đề Đạo Tràng. Một hệ thống cung cấp điện bằng cáp ngầm
phải được an toàn cũng như để làm tăng vẻ mỹ quan cho khu di tích.
X. XÂY DỰNG CÁC TUYẾN
ĐƯỜNG VÒNG
Để bảo tồn cảnh quan môi trường
của Bồ-đề Đạo Tràng thì việc tạo những đường vòng là cần
thiết. Một đường bắt nguồn từ làng Pacchati đến khu văn phòng
và một đường từ khu văn phòng đến làng Tikabigha ngang qua chùa
Nhật Bản. Cấm các xe vận tải vào khu này và phải có bãi đậu xe
rộng. Tiếng ồn và khói xe gia tăng sẽ có hại cho cấu trúc đại
tháp Bồ-đề và môi trường chung quanh.
XI. PHƯƠNG TIỆN CHUYÊN CHỞ
VÀ LIÊN LẠC
Bồ-đề Đạo Tràng nên có các dịch
vụ liên lạc tốt hơn cho du khách và cư dân. Thứ nhất là phải có
tuyến xe lửa từ Gaya đến đây. Thứ hai phải có dịch vụ xe buýt
từ Gaya chạy dọc theo sông Ni-liên-thuyền và một tuyến chạy đến
trường đại học. Mặc dù Bồ-đề Đạo Tràng có trong bản đồ
hàng không Ấn Độ, nhưng dịch vụ hàng không cần có chuyến bay
thường xuyên đặc biệt suốt trong mùa du lịch từ tháng 10 đến
tháng 3 . Hệ thống điện thoại yếu kém, phần nhiều là đường dây
bị bận. Dịch vụ Fax cũng cần trang bị ở đây.
XII. XÂY DỰNG QUẢNG TRƯỜNG
VÀ GIẢNG ĐƯỜNG
Chúng ta không phản đối việc xây
dựng nhiều chùa Phật giáo nhưng cảm thấy nhu cầu của một quảng
trường hay giảng đường là cần thiết cho những buổi lễ và hội
nghị ở đây.
Ngoài những mặt nói trên, các dịch
vụ khác cũng cần phát triển cân đối vì đây là một nơi trung
tâm hành hương nổi tiếng thế giới, nên cần được xây dựng
các nhà nghỉ cho du khách, thư viện và thiền đường. Cần nhiều
khoảng trống để trồng cây xanh. Các nguồn năng lượng tân tiến
và không ô nhiễm như năng lượng mặt trời, khí đốt phải được
sẵn sàng phục vụ cho việc thắp sáng và các mục đích khác. Đó
là một trong những yếu tố cần thiết cho việc làm trong sạch môi
trường ở Bồ-đề Đạo Tràng. Đồng thời các dịch vụ ga dùng
để nấu ăn, các trạm xăng dầu cũng là những nhu cầu cần thiết.
Việc xây dựng các tòa cao ốc phải được xem xét sao cho không làm
mất vẻ mỹ quan của đại tháp.
Lời chót nhưng không phải lời
cuối, tất cả mọi xây dựng phần đông đang thi công cho việc phát
triển thì nên theo mô hình kiến trúc Phật giáo.
Chúng tôi hy vọng chúng ta sẽ có
một cuộc thảo lụận hữu ích cho sự thực hiện và hợp tác cần
thiết này.
[Trích dịch từ Development of
Buddhagaya: Some Aspects, của Kalfcharan Singh Yodav, Sambodhi, Maha Bodhi Society of
India, Buddhagaya, December-1991, pp. 99-101]
