Phật giáo & Xã Hội

 

 

 

Phật Giáo Với Con Người

 

Thích Như Điển

 ---o0o---

 

CHƯƠNG HAI. (2f)

 

 Tinh thần Phật Giáo

đối với các dân tộc Á Châu và Âu Mỹ 

Bây giờ chúng ta thử điểm một vòng về sự sinh hoạt cũng như ảnh hưởng của Phật Giáo tại các châu lục khác như Mỹ Châu và Úc Châu để chúng ta có một cái nhìn chính xác hơn. 

Tuy Mỹ và Úc là hai châu lục khác nhau, nhưng sự hình thành về địa lý và nhân chủng gần giống nhau, cũng chỉ mới 200 năm lập quốc và các châu lục nầy mang đầy đủ ý nghĩa của nó là một Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ, có nhiều sắc dân đến sinh sống nơi đây. Úc cũng vậy. Úc là độc quyền của người Anh cai trị; nhưng trong thế kỷ thứ 20 nầy ngoài người Âu Châu định cư tại đó, còn có nhiều sắc dân của Á Châu đến vùng nầy để sinh sống. Khi người di dân ra đi định cư ở một xứ nào là họ mang theo một gia bảo tinh thần rất to lớn. Đó là niềm tin vào một tôn giáo. Như người Thiên Chúa Giáo hoặc Tinh Lành Giáo đến Mỹ Châu, người theo Anh giáo đến Úc và người Phật Tử đến từ Á Châu họ cũng đã mang đạo Phật vào châu lục nầy.

Nhân cuộc cách mạng Tân Hợi năm 1911 ở Trung Hoa cũng đã có một số nhà Sư và Phật Tử sang định cư tại Hoa Kỳ, hoặc một số người Nhật đến sinh sống tại Hawaii chẳng hạn. Bước ban đầu của người định cư chỉ là bước đi rất nhỏ, ngắn. Vì những thế hệ đi trước nầy cốt làm sao hội nhập vào đời sống tại bản xứ, sau đó nhờ thế hệ con cái của họ triển khai thêm. Một hai mươi năm là con số không đáng kể. Việc phát triển tôn giáo phải kể hằng bao nhiêu thế kỷ. Tuy nhiên Hoa Kỳ và Úc Châu là hai châu lục mà văn minh cơ giới rất tiến bộ, kỹ nghệ phát triển mạnh. Do đó việc phát triển các tôn giáo cũng theo đà đó mà tồn tại, mà thay đổi v.v... Người Mỹ và người Úc lúc ban đầu có lẽ cũng rất bỡ ngỡ với nền văn hóa Đông Phương xa lạ ấy; nhưng dần dà họ quen biết Phật Giáo qua sách vở hay bạn bè, hoặc giả qua những buổi thuyết giảng của những vị Đại Sư danh tiếng. Cũng có một số người Mỹ người Úc đến Nhật Bản, Việt Nam, Đại Hàn, Tích Lan, Thái Lan để học đạo và từ đó họ trở lại quê hương của họ tìm cách phát huy nền Đạo Học Đông Phương nầy. Ví dụ một người Mỹ mang tên Scott là người Phật Tử rất có công đối với Phật Giáo thế giới ngày nay. Nguyên nhân được kể lại như sau: 

Vào những năm cuối thế kỷ thứ 19, sau khi đọc một vài tác phẩm về Phật Giáo Tích Lan ở Mỹ, sau đó ông ta có ý đến Tích Lan để du lịch và làm quen với Phật Giáo. Lúc bấy giờ người Anh đang cai trị tại Tích Lan; nên mọi sự tự do của Tôn Giáo đều bị cấm đoán. Ông là người đứng ra xuất bản báo chí tiếng Anh và tạo ra các trường học cho con em Phật Tử học. Điều quan trọng nhất mà thế giới ngày nay vẫn còn nhắc đến là ông đã có công giới thiệu năm màu ngũ sắc hào quang của Đức Phật làm thành một lá cờ Phật Giáo. Những năm đầu của thế kỷ 20, cờ nầy được bay phất phới tại các chùa Phật Giáo ở Tích Lan, mãi cho đến năm 1950 lá cờ nầy các quốc gia Phật Giáo công nhận là lá cờ của Phật Giáo Thế Giới. Một người Mỹ đã có công chấn chỉnh lại nền Phật Học của Tích Lan qua mối từ tâm của mình; sau đó ông ta cũng đã quy y theo Phật Giáo và cuối đời ông đã gởi xác mình tại xứ Ấn Độ.

Ngày nay tại Mỹ các trường Đại Học nổi tiếng như Haward, Berkley đều có phân khoa Phật học hoặc Tôn Giáo tỷ giảo học. Còn các Đại Học khác khắp nơi trên nước Mỹ cũng có mở phân khoa Tôn Giáo, trong đó có dạy về Phật Giáo. Phật Giáo đi đến Âu cũng như Mỹ, Úc đầu tiên là ảnh hưởng đến tầng lớp trí thức, sau đó mới đến người dân. Điều nầy hầu như trái ngược hoàn toàn với Á Châu, khi Đạo Phật đến các xứ nầy từ Ấn Độ là thâm nhập vào giai cấp nông dân trước, sau đó mới đến giai cấp quan lại vua chúa. Sự khác nhau nầy có lẽ do thời đại và thể chế mà có. Ngày xưa muốn đến cửa quan không phải đơn giản. Còn ngày nay những gì xảy ra trong đất nước, qua hệ thống thông tin, quan chức phải nắm rõ trước tiên, có lẽ vì thế mà mới có sự sai biệt nầy. 

Tam Tạng kinh điển Đại Thừa bản Đại Chánh tân tu Đại Tạng kinh đã và đương phiên dịch ra tiếng Anh tại Đại Học Berkley bởi các nhà nghiên cứu học giả người Mỹ, Nhật, Trung Hoa. Nếu Tam Tạng nầy được dịch ra tiếng Anh xong thì đây là thành quả to lớn của Phật Giáo Đại Thừa nói riêng và Phật Giáo trên thế giới nói chung. Từ tiếng Anh nầy, các nước khác trên thế giới theo Đại Thừa có thể phiên dịch lại ngôn ngữ của nước họ một cách dễ dàng hơn.

Riêng Phật Giáo Việt Nam cũng đã đóng góp không nhỏ cho nước Mỹ qua các vấn đề văn hóa, giáo dục, tôn giáo, học thuật v.v... kể từ khi người Mỹ có liên hệ với Việt Nam từ năm 1963. Năm 1966 Cố Hòa Thượng Thích Thiện Ân, đậu Tiến sĩ Văn chương ở Đại Học Waseda, Nhật Bản, sau đó Hòa Thượng về Việt Nam dạy tại trường Đại Học Vạn Hạnh của Phật Giáo ở Sàigòn. Đến năm 1966 qua sự trao đổi Giáo sư giữa các trường Đại Học Việt Nam và Mỹ, Hòa Thượng đã được Viện Đại Học Vạn Hạnh công cử qua Hoa Kỳ để dạy tại các Đại Học ở đây. Sau đó Ngài lập nên Quốc Tế Thiền Viện cho người Mỹ đến tu tập tại Los Angeles, California. Đã có nhiều người Mỹ quy y và xuất gia với Hòa Thượng. Hòa Thượng cũng đã cho mở Viện Đại Học Đông Phương Oriental University cũng ở Los Angeles để dạy về Phật Giáo và các phân khoa khác ở bậc Cao Học và Tiến Sĩ. Ngài là người đầu tiên đến khai sáng Đạo Phật Việt Nam tại xứ nầy. Ngài cũng đã có tên trong Tự Điển Danh Nhân nước Mỹ, qua sự đóng góp trong vấn đề Văn hóa và Tôn giáo của Ngài cho xứ nầy. 

Ngày nay tại Hoa Kỳ có khoảng 1.00.000 người Việt Nam và có khoảng 300 ngôi chùa được thành lập và 300 Tăng Ni định cư tại đây. Đa số những vị đi trước năm 1975 đều có bằng cấp Cử Nhân, Cao Học hoặc Tiến Sĩ. Còn những vị đi tỵ nạn sau 1975 số tốt nghiệp Đại Học tại Mỹ không nhiều. Vì đây là giai đoạn đầu để hội nhập vào cuộc sống mới, nên phải cần rất nhiều thì giờ cho vấn đề ổn định đời sống và trau giồi sinh ngữ.

Mỗi ngôi chùa là một trung tâm văn hóa của Phật Giáo, nhưng mới chỉ đặc biệt cho Việt Nam. Do đó người Mỹ cũng khó hội nhập vào cuộc sống tâm linh với người Việt. Không những người Việt như vậy, mà người Đại Hàn, Nhật Bản, Trung Hoa, Tây Tạng họ đều giữ riêng sắc thái  của họ. Nếu người Mỹ muốn theo Phật Giáo nước nào thì đến chùa thuộc nước đó để học hỏi giáo lý. Người Mỹ thì thích yên tĩnh. Trong khi đó người Á Châu chúng ta tuy nhỏ người; nhưng ăn nói to lớn, ít để ý đến những người chung quanh, nên đôi khi cũng phiền toái. Nhưng tựu chung Phật Giáo Tây Tạng thành công nhất tại xứ Mỹ, khó có Phật Giáo xứ nào được như vậy; những lý do như đã được đề cập trong Chương nầy ở phần của Âu Châu.

Phật Giáo Nam Tông ở Mỹ không mạnh lắm, tuy có rất nhiều bậc danh Tăng đến từ Thái Lan, Tích Lan, Miến Điện v.v... nhưng có lẽ xứ Mỹ là xứ mà đất rộng người thưa, tiếng nói giới hạn ấy không thể vang vọng vào một không gian to lớn như ở Hoa Kỳ. 

Tại San Francisco, khi Hòa Thượng Tuyên Hóa lúc còn sanh tiền đã thành lập một Đại Học Phật Giáo lấy tên là Pháp Giới Đại Học (Dharma Realm University), các Sinh viên người Mỹ đến đây tu học cũng đông. Có người đã xuất gia, học tiếng Quang Thoại và đang phiên dịch Tam Tạng kinh điển bằng tiếng Trung Hoa ra Anh văn. Họ tu cũng rất khổ hạnh. Một ngày ăn rau quả tươi và một ngày ăn đồ có nêm gia vị. Sống rất đơn giản; nhưng tu học rất chuyên cần. Ngủ thì ngủ ngồi và mỗi ngày ngồi thiền nhiều tiếng đồng hồ. Trong số những người Mỹ tu tại Vạn Phật Thánh Thành nầy có vài vị đã hành trì pháp môn tam bộ nhứt bái. Nghĩa là bước ba bước lạy một lạy. Đoạn đường đi từ Los Angeles lên đến San Francisco, phải mất nhiều tháng trời hành trì lễ bái mới xong. Đây cũng để thử thách người tu hành về ý chí cũng như nghị lực. Vì suốt trong một chặng dài của độc lộ để đến giải thoát ấy, hành giả cần phải nhẫn nhục và tinh tiến là hai đức tính quan trọng để tôi luyện thân cũng như tâm của con người.

Tại Washington DC, nơi thủ đô của Mỹ quốc cũng có một số chùa viện của các nước được thành lập nơi đây; nhưng cũng chỉ là những nơi trao đổi gặp gỡ cũng như lễ bái nguyện cầu của người đồng hương, chứ ch�